[स] अर्जुनस्य वचः शरुत्वा नॊचुस तत्र महारथाः अप्रियं वा परियं वापि महाराज धनंजयम ॥ 1 ॥
ततः करुद्धॊ महाबाहुर भीमसेनॊ ऽभयभाषत उत्स्मयन्न इव कौन्तेयम अर्जुनं भरतर्षभ ॥ 2 ॥
मुनिर यथारण्य गतॊ भाषसे धर्मसंहितम नयस्तदण्डॊ यथा पार्थ बराह्मणः संशितव्रतः ॥ 3 ॥
कषतास तराता कषताञ जीवन कषान्तस तविष्व अपि साधुषु कषत्रियः कषितिम आप्नॊति कषिप्रं धर्मं यशः शरियम ॥ 4 ॥
स भवान कषत्रिय गुणैर युक्तः सर्वैः कुलॊद्वहः अविपश्चिद यथा वाक्यं वयाहरन नाद्य शॊभसे ॥ 5 ॥
पराक्रमस ते कौन्तेय शक्रस्येव शचीपतेः न चातिवर्तसे धर्मं वेलाम इव महॊदधिः ॥ 6 ॥
न पूजयेत तवा कॊ ऽनवद्य यत तरयॊदश वार्षिकम अमर्षं पृष्टतः कृत्वा धर्मम एवाभिकाङ्क्षसे ॥ 7 ॥
दिष्ट्या तात मनस ते ऽदय सवधर्मम अनुवर्तते आनृशंस्ये च ते दिष्ट्या बुद्धिः सततम अच्युत ॥ 8 ॥
यत तु धर्मप्रवृत्तस्य हृतं राज्यम अधर्मतः दरौपदी च परामृष्टा सभाम आनीय शत्रुभिः ॥ 9 ॥
वनं परव्राजिताश चास्म वल्कलाजिनवाससः अनर्हमाणास तं भावं तरयॊदश समाः परैः ॥ 10 ॥
एतान्य अमर्षस्थानानि मर्षितानि तवयानघ कषत्रधर्मप्रसक्तेन सर्वम एतद अनुष्ठितम ॥ 11 ॥
तम अधर्मम अपाक्रष्टुम आरब्धः सहितस तवया सानुबन्धान हनिष्यामि कषुद्रान राज्यहरान अहम ॥ 12 ॥
तवया तु कथितं पूर्वं युद्धायाभ्यागता वयम घटामश च यथाशक्ति तवं तु नॊ ऽदय जुगुप्ससे ॥ 13 ॥
सवधर्मं नेच्छसे जञातुं मिथ्यावचनम एव ते भयार्दितानाम अस्माकं वाचा मर्माणि कृन्तसि ॥ 14 ॥
वपन वरणे कषारम इव कषतानां शत्रुकर्शन विदीर्यते मे हृदयं तवया वाक्शल्य पीडितम ॥ 15 ॥
अधर्मम एतद विपुलं धार्मिकः सन्नबुध्यसे यत तवम आत्मानम अस्मांश च परशंस्यान न परशंससि यः कलां षॊडशीं तवत्तॊ नार्हते तं परशंससि ॥ 16 ॥
सवयम एवात्मनॊ वक्तुं न युक्तं गुणसंस्तवम दारयेयं महीं करॊधाद विकिरेयं च पर्वतान ॥ 17 ॥
आविध्य च गदां गुर्वीं भीमां काञ्चनमालिनीम गिरिप्रकाशान कषितिजान भुञ्जेयम अनिलॊ यथा ॥ 18 ॥
स तवम एवंविधं जानन भरातरं मां नरर्षभ दरॊणपुत्राद भयंकर्तुं नार्हस्य अमितविक्रम ॥ 19 ॥
अथ वा तिष्ठ बीभत्सॊ सह सर्वैर नरर्षभैः अहम एनं गदापाणिर जेष्याम्य एकॊ महाहवे ॥ 20 ॥
ततः पाञ्चालराजस्य पुत्रः पार्थम अथाब्रवीत संक्रुद्धम इव नर्दन्तं हिरण्यकशिपुं हरिः ॥ 21 ॥
बीभत्सॊ विप्र कर्माणि विदितानि मनीषिणाम याजनाध्यापने दानं तथा यज्ञप्रतिग्रहौ ॥ 22 ॥
षष्ठम अध्ययनं नाम तेषां कस्मिन परतिष्ठितः हतॊ दरॊणॊ मया यत तत किं मां पार्थ विगर्हसे ॥ 23 ॥
अपक्रान्तः सवधर्माच च कषत्रधर्मम उपाश्रितः अमानुषेण हन्त्य अस्मान अस्त्रेण कषुद्रकर्मकृत ॥ 24 ॥
तथा मायां परयुञ्जानम असह्यं बराह्मण बरुवम माययैव निहन्याद यॊ न युक्तं पार्थ तत्र किम ॥ 25 ॥
तस्मिंस तथा मया शस्ते यदि दरौणायनी रुषा कुरुते भैरवं नादं तत्र किं मम हीयते ॥ 26 ॥
न चाद्भुतम इदं मन्ये यद दरौणिः शुद्धगर्जया घातयिष्यति कौरव्यान परित्रातुम अशक्नुवन ॥ 27 ॥
यच च मां धार्मिकॊ भूत्वा बरवीषि गुरु घातिनम तदर्थम अहम उत्पन्नः पाञ्चाल्यस्य सुतॊ ऽनलात ॥ 28 ॥
यस्य कार्यम अकार्यं वा युध्यतः सयात समं रणे तं कथं बराह्मणं बरूयाः कषत्रियं वा धनंजय ॥ 29 ॥
यॊ हय अनस्त्रविदॊ हन्याद बरह्मास्त्रैः करॊधमूर्छितः सर्वॊपायैर न स कथं वध्यः पुरुषसत्तम ॥ 30 ॥
विधर्मिणं धर्मविद्भिः परॊक्तं तेषां विषॊपमम जानन धर्मार्थतत्त्वज्ञः किम अर्जुन विगर्हसे ॥ 31 ॥
नृशंसः स मयाक्रम्य रथ एव निपातितः तन माभिनन्द्यं बीभत्सॊ किमर्थं नाभिनन्दसे ॥ 32 ॥
कृते रणे कथं पार्थ जवलनार्कविषॊपमम भीमं दरॊण शिरश छेदे परशस्यं न परशंससि ॥ 33 ॥
यॊ ऽसौ ममैव नान्यस्य बान्धवान युधि जघ्निवान छित्त्वापि तस्य मूर्धानं नैवास्मि विगतज्वरः ॥ 34 ॥
तच च मे कृन्तते मर्म यन न तस्य शिरॊमया निषादविषये कषिप्तं जयद्रथ शिरॊ यथा ॥ 35 ॥
अवधश चापि शत्रूणाम अधर्मः शिष्यते ऽरजुन कषत्रियस्य हय अयं धर्मॊ हन्याद धन्येत वा पुनः ॥ 36 ॥
स शत्रुर निहतः संख्ये मया धर्मेण पाण्डव यथा तवया हतः शूरॊ भगदत्तः पितुः सखा ॥ 37 ॥
पितामहं रणे हत्वा मन्यसे धर्मम आत्मनः मया शत्रौ हते कस्मात पापे धर्मं न मन्यसे ॥ 38 ॥
नानृतः पाण्डवॊ जयेष्ठॊ नाहं वाधार्मिकॊ ऽरजुन शिष्यध्रुङ निहतः पापॊ युध्यस्व विजयस तव ॥ 39 ॥
द्रोणपर्व · Drona Parva
अध्याय 168
Reach this point to mark the section finished.
Continue to अध्याय 169