धर्मDharmic Data

भीष्मपर्व · Bhishma Parva

अध्याय 112

  1. [स] अभिमन्युर महाराज तव पुत्रम अयॊधयत महत्या सेनया युक्तॊ भीष्महेतॊः पराक्रमी ॥ 1 ॥

  2. दुर्यॊधनॊ रणे कार्ष्णिं नवभिर नव पर्वभिः आजघान रणे करुद्धः पुनश चैनं तरिभिः शरैः ॥ 2 ॥

  3. तस्य शक्तिं रणे कार्ष्णिर मृत्यॊर घॊराम इव सवसाम परेषयाम आस संक्रुद्धॊ दुर्यॊधन रथं परति ॥ 3 ॥

  4. ताम आपतन्तीं सहसा घॊररूपां विशां पते दविधा चिच्छेद ते पुत्रः कषुरप्रेण महारथः ॥ 4 ॥

  5. तां शक्तिं पतितां दृष्ट्वा कार्ष्णिः परमकॊपनः दुर्यॊधनं तरिभिर बाणैर बाह्वॊर उरसि चार्पयत ॥ 5 ॥

  6. पुनश चैनं शरैर घॊरैर आजघान सतनान्तरे दशभिर भरतश्रेष्ठ दुर्यॊधनम अमर्षणम ॥ 6 ॥

  7. तद युद्धम अभवद घॊरं चित्ररूपं च भारत ईक्षितृप्रीतिजननं सर्वपार्थिवपूजितम ॥ 7 ॥

  8. भीष्मस्य निधनार्थाय पार्थस्य विजयाय च युयुधाते रणे वीरौ सौभद्र कुरुपुंगवौ ॥ 8 ॥

  9. सात्यकिं रभसं युद्धे दरौणिर बराह्मणपुंगवः आजघानॊरसि करुद्धॊ नाराचेन परंतपः ॥ 9 ॥

  10. शैनेयॊ ऽपि गुरॊः पुत्रं सर्वमर्मसु भारत अताडयद अमेयात्मा नवभिः कङ्कपत्रिभिः ॥ 10 ॥

  11. अश्वत्थामा तु समरे सात्यकिं नवभिः शरैः तरिंशता च पुनस तूर्णं बाह्वॊर उरसि चार्पयत ॥ 11 ॥

  12. सॊ ऽतिविद्धॊ महेष्वासॊ दरॊणपुत्रेण सात्वतः दरॊणपुत्रं तरिभिर बाणैर आजघान महायशाः ॥ 12 ॥

  13. पौरवॊ धृष्टकेतुं च शरैर आसाद्य संयुगे बहुधा दारयां चक्रे महेष्वासं महारथम ॥ 13 ॥

  14. तथैव पौरवं युद्धे धृष्टकेतुर महारथः तरिंशता निशितैर बाणैर विव्याध सुमहाबलः ॥ 14 ॥

  15. पौरवस तु धनुश छित्त्वा धृष्टकेतॊर महारथः ननाद बलवन नादं विव्याध दशभिः शरैः ॥ 15 ॥

  16. सॊ ऽनयत कार्मुकम आदाय पौरवं निशितैः शरैः आजघान महाराज तरिसप्तत्या शिलीमुखैः ॥ 16 ॥

  17. तौ तु तत्र महेष्वासौ महामात्रौ महारथौ महता शरवर्षेण परस्परम अवर्षताम ॥ 17 ॥

  18. अन्यॊन्यस्य धनुश छित्त्वा हयान हत्वा च भारत विरथाव असियुद्धाय संगतौ तौ महारथौ ॥ 18 ॥

  19. आर्षभे चर्मणी चित्रे शतचन्द्र परिष्कृते तारका शतचित्रौ च निस्त्रिंशौ सुमहाप्रभौ ॥ 19 ॥

  20. परगृह्य विमलौ राजंस ताव अन्यॊन्यम अभिद्रुतौ वाशिता संगमे यत्तौ सिंहाव इव महावने ॥ 20 ॥

  21. मण्डलानि विचित्राणि गतप्रत्यागतानि च चेरतुर दर्शयन्तौ च परार्थयन्तौ परस्परम ॥ 21 ॥

  22. पौरवॊ धृष्टकेतुं तु शङ्खदेशे महासिना ताडयाम आस संक्रुद्धस तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत ॥ 22 ॥

  23. चेदिराजॊ ऽपि समरे पौरवं पुरुषर्षभम आजघान शिताग्रेण जत्रु देशे महासिना ॥ 23 ॥

  24. ताव अन्यॊन्यं महाराज समासाद्य महाहवे अन्यॊन्यवेगाभिहतौ निपेततुर अरिंदमौ ॥ 24 ॥

  25. ततः सवरथम आरॊप्य पौरवं तनयस तव जयत्सेनॊ रथे राजन्न अपॊवाह रणाजिरात ॥ 25 ॥

  26. धृष्टकेतुं च समरे माद्रीपुत्रः परंतपः अपॊवाह रणे राजन सहदेवः परतापवान ॥ 26 ॥

  27. चित्रसेनः सुशर्माणं विद्ध्वा नवभिर आशुगैः पुनर विव्याध तं षष्ट्या पुनश च नवभिः शरैः ॥ 27 ॥

  28. सुशर्मा तु रणे करुद्धस तव पुत्रं विशां पते दशभिर दशभिश चैव विव्याध निशितैः शरैः ॥ 28 ॥

  29. चित्रसेनश च तं राजंस तरिंशता नतपर्वणाम आजघान रणे करुद्धः स च तं परत्यविध्यत भीष्मस्य समरे राजन यशॊ मानं च वर्धयन ॥ 29 ॥

  30. सौभद्रॊ राजपुत्रं तु बृहद्बलम अयॊधयत आर्जुनिं कॊसलेन्द्रस तु विद्ध्वा पञ्चभिर आयसैः पुनर विव्याध विंशत्या शरैः संनतपर्वभिः ॥ 30 ॥

  31. बृहद्बलं च सौभद्रॊ विद्ध्वा नवभिर आयसैः नाकम्पयत संग्रामे विव्याध च पुनः पुनः ॥ 31 ॥

  32. कौसल्यस्य पुनश चापि धनुश चिच्छेद फाल्गुणिः आजघान शरैश चैव तरिंशता कङ्कपत्रिभिः ॥ 32 ॥

  33. सॊ ऽनयत कार्मुकम आदाय राजपुत्रॊ बृहद्बलः फाल्गुणिं समरे करुद्धॊ विव्याधबहुभिः शरैः ॥ 33 ॥

  34. तयॊर युद्धं समभवद भीष्महेतॊः परंतप संरब्धयॊर महाराज समरे चित्रयॊधिनॊः यथा देवासुरे युद्धे मय वासवयॊर अभूत ॥ 34 ॥

  35. भीमसेनॊ गजानीकं यॊधयन बह्व अशॊभत यथा शक्रॊ वज्रपाणिर दारयन पर्वतॊत्तमान ॥ 35 ॥

  36. ते वध्यमाना भीमेन मातङ्गा गिरिसंनिभाः निपेतुर उर्व्यां सहिता नादयन्तॊ वसुंधराम ॥ 36 ॥

  37. गिरिमात्रा हि ते नागा भिन्नाञ्जनचयॊपमाः विरेजुर वसुधां पराप्य विकीर्णा इव पर्वतः ॥ 37 ॥

  38. युधिष्ठिरॊ महेष्वासॊ मद्रराजानम आहवे महत्या सेनया गुप्तं पीडयाम आस संगतः ॥ 38 ॥

  39. मद्रेश्वरश च समरे धर्मपुत्रं महारथम पीडयाम आस संरब्धॊ भीष्महेतॊः पराक्रमी ॥ 39 ॥

  40. विराटं सैन्धवॊ राजा विद्ध्वा संनतपर्वभिः नवभिः सायकैस तीक्ष्णैस तरिंशता पुनर अर्दयत ॥ 40 ॥

  41. विराटश च महाराज सैन्धवं वाहिनीमुखे तरिंशता निशितैर बाणैर आजघान सतनान्तरे ॥ 41 ॥

  42. चित्रकार्मुकनिस्त्रिंशौ चित्रवर्मायुध धवजौ रेजतुश चित्ररूपौ तौ संग्रामे मत्स्यसैन्धवौ ॥ 42 ॥

  43. दरॊणः पाञ्चाल पुत्रेण समागम्य महारणे महासमुदयं चक्रे शरैः संनतपर्वभिः ॥ 43 ॥

  44. ततॊ दरॊणॊ महाराज पार्षतस्य महद धनुः छित्त्वा पञ्चाशतेषूणां पार्षतं समविध्यत ॥ 44 ॥

  45. सॊ ऽनयत कार्मुकम आदाय पार्षतः परवीरहा दरॊणस्य मिषतॊ युद्धे परेषयाम आस सायकान ॥ 45 ॥

  46. ताञ शराञ शरसंघैस तु संनिवार्य महारथः दरॊणॊ दरुपदपुत्राय पराहिणॊत पञ्च सायकान ॥ 46 ॥

  47. तस्य करुद्धॊ महाराज पार्षतः परवीरहा दरॊणाय चिक्षेप गदां यमदण्डॊपमं रणे ॥ 47 ॥

  48. ताम आपतन्तीं सहसा हेमपट्ट विभूषिताम शरैः पञ्चाशता दरॊणॊ वारयाम आस संयुगे ॥ 48 ॥

  49. सा छिन्ना बहुधा राजन दरॊण चापच्युतैः शरैः चूर्णीकृता विशीर्यन्ती पपात वसुधातले ॥ 49 ॥

  50. गदां विनिहतां दृष्ट्वा पार्षतः शत्रुसूदनः दरॊणाय शक्तिं चिक्षेप सर्वपारशवीं शुभाम ॥ 50 ॥

  51. तां दरॊणॊ नवभिर बाणैश चिच्छेद युधि भारत पार्षतं च महेष्वासं पीडयाम आस संयुगे ॥ 51 ॥

  52. एवम एतन महद युद्धं दरॊण पार्षतयॊर अभूत भीष्मं परति महाराज घॊररूपां भयानकम ॥ 52 ॥

  53. अर्जुनः पराप्य गाङ्गेयं पीडयन निशितैः शरैः अभ्यद्रवत संयत्तं वने मत्तम इव दविपम ॥ 53 ॥

  54. परत्युद्ययौ च तं पार्थं भगदत्तः परतापवान तरिधा भिन्नेन नागेन मदान्धेन महाबलः ॥ 54 ॥

  55. तम आपतन्तं सहसा महेन्द्र गजसंनिभम परं यत्नं समास्थाय बीभत्सुः परत्यपद्यत ॥ 55 ॥

  56. ततॊ गजगतॊ राजा भगदत्तः परतापवान अर्जुनं शरवर्षेण वारयाम आस संयुगे ॥ 56 ॥

  57. अर्जुनस तु रणे नागम आयान्तं रजतॊपमम विमलैर आयसैस तीक्ष्णैर अविध्यत महारणे ॥ 57 ॥

  58. शिखण्डिनं च कौन्तेयॊ याहि याहीत्य अचॊदयत भीष्मं परति महाराज जह्य एनम इति चाब्रवीत ॥ 58 ॥

  59. पराग्ज्यॊतिषस ततॊ हित्वा पाण्डवं पाण्डुपूर्वज परययौ तवरितॊ राजन दरुपदस्य रथं परति ॥ 59 ॥

  60. ततॊ ऽरजुनॊ महाराज भीष्मम अभ्यद्रवद दरुतम शिखण्डिनं पुरस्कृत्य ततॊ युद्धम अवर्तत ॥ 60 ॥

  61. ततस ते तावकाः शूराः पाण्डवं रभसं रणे सर्वे ऽभयधावन करॊशन्तस तद अद्भुतम इवाभवत ॥ 61 ॥

  62. नानाविधान्य अनीकानि पुत्राणां ते जनाधिप अर्जुनॊ वयधमत काले दिवीवाभ्राणि मारुतः ॥ 62 ॥

  63. शिखण्डी तु समासाद्य भरतानां पितामहम इषुभिस तूर्णम अव्यग्रॊ बहुभिः स समाचिनॊत ॥ 63 ॥

  64. सॊमकांश च रणे भीष्मॊ जघ्ने पार्थ पदानुगान नयवारयत सैन्यं च पाण्डवानां महारथः ॥ 64 ॥

  65. रथाग्न्यगारश चापार्चिर असिशक्तिगदेन्धनः शरसंघ महाज्वालः कषत्रियान समरे ऽदहत ॥ 65 ॥

  66. यथा हि सुमहान अग्निः कक्षे चरति सानिलः तथा जज्वाल भीष्मॊ ऽपि दिव्यान्य अस्त्राण्य उदीरयन ॥ 66 ॥

  67. सुवर्णपुङ्खैर इषुभिः शितैः संनतपर्वभिः नादयन स दिशॊ भीष्मः परदिशश च महायशाः ॥ 67 ॥

  68. पातयन रथिनॊ राजन गजांश च सह सादिभिः मुण्डतालवनानीव चकार स रथव्रजान ॥ 68 ॥

  69. निर्मनुष्यान रथान राजन गजान अश्वांश च संयुगे चकार स तदा भीष्मः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ 69 ॥

  70. तस्य जयातलनिर्घॊषं विस्फूर्जितम इवाशनेः निशम्य सर्वतॊ राजन समकम्पन्त सैनिकाः ॥ 70 ॥

  71. अमॊघा हय अपतन बाणाः पितुस ते मनुजेश्वर नासज्जन्त शरीरेषु भीष्मचापच्युताः शराः ॥ 71 ॥

  72. निर्मनुष्यान रथान राजन सुयुक्ताञ जवनैर हयैः वातायमानान पश्याम हरियमाणान विशां पते ॥ 72 ॥

  73. चेदिकाशिकरूषाणां सहस्राणि चतुर्दश महारथाः समाख्याताः कुलु पुत्रास तनुत्यजः ॥ 73 ॥

  74. अपरावर्तिनः शूराः सुवर्णविकृतध्वजाः संग्रामे भीष्मम आसाद्य स वाजिरथकुञ्जराः जग्मुस ते परलॊकाय वयादितास्यम इवान्तकम ॥ 74 ॥

  75. न तत्रासीन महाराज सॊमकानां महारथः यः संप्राप्य रणे भीष्मं जीविते सम मनॊ दधे ॥ 75 ॥

  76. तांश च सर्वान रणे यॊधान परेतराजपुरं परति नीतान अमन्यन्त जना दृष्ट्वा भीष्मस्य विक्रमम ॥ 76 ॥

  77. न कश चिद एनं समरे परत्युद्याति महारथः ऋते पाण्डुसुतं वीरं शवेताश्वं कृष्णसारथिम शिखण्डिनं च समरे पाञ्चाल्यम अमितौजसम ॥ 77 ॥

  78. शिखण्डी तु रणे भीष्मम आसाद्य भरतर्षभ दशभिर दशभिर बाणैर आजघान महाहवे ॥ 78 ॥

  79. शिखण्डिनं तु गाङ्गेयः करॊधदीप्तेन चक्षुषा अवैक्षत कटाक्षेण निर्दहन्न इव भारत ॥ 79 ॥

  80. सत्रीत्वं तत संस्मरन राजन सर्वलॊकस्य पश्यतः न जघान रणे भीष्मः स च तं नावबुद्धवान ॥ 80 ॥

  81. अर्जुनस तु महाराज शिखण्डिनम अभाषत अभित्वरस्व तवरितॊ जहि चैनं पितामहम ॥ 81 ॥

  82. किं ते विवक्षया वीर जहि भीष्मं महारथम न हय अन्यम अनुपश्यामि कं चिद यौधिष्ठिरे बले ॥ 82 ॥

  83. यः शक्तः समरे भीष्मं यॊधयेत पितामहम ऋते तवां पुरुषव्याघ्र सत्यम एतद बरवीमि ते ॥ 83 ॥

  84. एवम उक्तस तु पार्थेन शिखण्डी भरतर्षभ शनैर नानाविधैस तूर्णं पितामहम उपाद्रवत ॥ 84 ॥

  85. अचिन्तयित्वा तान बाणान पिता देवव्रतस तव अर्जुनं समरे करुद्धं वारयाम आस सायकैः ॥ 85 ॥

  86. तथैव च चमूं सर्वां पाण्डवानां महारथः अप्रैषीत समरे तीक्ष्णैः परलॊकाय मारिष ॥ 86 ॥

  87. तथैव पाण्डवा राजन सैन्येन महता वृताः भीष्मं परच्छादयाम आसुर मेघा इव दिवाकरम ॥ 87 ॥

  88. स समन्तात परिवृतॊ भारतॊ भरतर्षभ निर्ददाह रणे शूरान वनं वह्निर इव जवलन ॥ 88 ॥

  89. तताद्भुतम अपश्याम तव पुत्रस्य पौरुषम अयॊधयत यत पार्थं जुगॊप च यतव्रतम ॥ 89 ॥

  90. कर्मणा तेन समरे तव पुत्रस्य धन्विनः दुःशासनस्य तुतुषुः सर्वे लॊका महात्मनः ॥ 90 ॥

  91. यद एकः समरे पार्थान सानुगान समयॊधयत न चैनं पाण्डवा युद्धे वायराम आसुर उल्बणम ॥ 91 ॥

  92. दुःशासनेन समरे रथिनॊ विरथी कृताः सादिनश च महाराज दन्तिनश च महाबलाः ॥ 92 ॥

  93. विनिर्भिन्नाः शरैस तीक्ष्णैर निपेतुर धरणीतले शरातुरास तथैवान्ये दन्तिनॊ विद्रुता दिशः ॥ 93 ॥

  94. यथाग्निर इन्धनं पराप्य जवलेद दीप्तार्चिर उल्बणः तथा जज्वाल पुत्रस ते पाण्डवान वै विनिर्दहन ॥ 94 ॥

  95. तं भारत महामात्रं पाण्डवानां महारथः जेतुं नॊत्सहते कश चिन नाप्य उद्यातुं कथं चन ऋते महेन्द्र तनयं शवेताश्वं कृष्णसारथिम ॥ 95 ॥

  96. स हि तं समरे राजन विजित्य विजयॊ ऽरजुनः भीष्मम एवाभिदुद्राव सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ 96 ॥

  97. विजितस तव पुत्रॊ ऽपि भीष्म बाहुव्यपाश्रयः पुनः पुनः समाश्वस्य परायुध्यत रणॊत्कटः अर्जुनं च रणे राजन यॊधयन स वयराजत ॥ 97 ॥

  98. शिखण्डी तु रणे राजन विव्याधैव पितामहम शरैर अशनिसंस्पर्शैस तथा सर्पविषॊपमैः ॥ 98 ॥

  99. न च ते ऽसय रुजं चक्रुः पितुस तव जनेश्वर समयमानश च गाङ्गेयस तान बाणाञ जगृहे तदा ॥ 99 ॥

  100. उष्णार्थॊ हि नरॊ यद्वज जलधाराः पतीच्छति तथा जग्राह गाङ्गेयः शरधाराः शिखण्डिनः ॥ 100 ॥

  101. तं कषत्रिया महाराज ददृशुर घॊरम आहवे भीष्मं दहन्तं सैन्यानि पाण्डवानां महात्मनाम ॥ 101 ॥

  102. ततॊ ऽबरवीत तव सुतः सर्वसैन्यानि मारिष अभिद्रवत संग्रामे फल्गुनं सर्वतॊ रथैः ॥ 102 ॥

  103. भीष्मॊ वः समरे सर्वान पलयिष्यति धर्मवित ते भयं सुमहत तवक्त्वा पाण्डवान परतियुध्यत ॥ 103 ॥

  104. एष तालेन दीप्तेन भीष्मस तिष्ठति पालयन सर्वेषां धार्तराष्ट्राणां रणे शर्म च वर्म च ॥ 104 ॥

  105. तरिदशापि समुद्युक्ता नालं भीष्मं समासितुम किम उ पार्था महात्मानं मर्त्यभूतास तथाबलाः तस्माद दरवत हे यॊधाः फल्गुनं पराप्य संयुगे ॥ 105 ॥

  106. अहम अद्य रणे यत्तॊ यॊधयिष्यामि फल्गुनम सहितः सर्वतॊ यत्तैर भवद्भिर वसुधाधिपाः ॥ 106 ॥

  107. तच छरुत्वा तु वचॊ राजंस तव पुत्रस्य धन्विनः अर्जुनं परति संयत्ता बलवन्ति महारथाः ॥ 107 ॥

  108. ते विदेहाः कलिङ्गाश च दाशेरक गणैः सह अभिपेतुर निषादाश च सौवीराश च महारणे ॥ 108 ॥

  109. बाह्लिका दरदाश चैव पराच्यॊदीच्याश च मालवाः अभीषाहाः शूरसेनाः शिबयॊ ऽथ वसातयः ॥ 109 ॥

  110. शाल्वाश्रयास तरिगर्ताश च अम्बष्ठाः केकयैः सह अभिपेतू रणे पार्थं पतंगा इव पावकम ॥ 110 ॥

  111. स तान सर्वान सहानीकान महाराज महारथान दिव्यान्य अस्त्राणि संचिन्त्य परसंधाय धनंजयः ॥ 111 ॥

  112. स तैर अस्त्रैर महावेगैर ददाहाशु महाबलः शरप्रतापैर बीभत्सुः पतंगान इव पावकः ॥ 112 ॥

  113. तस्य बाणसहस्राणि सृजतॊ दृढधन्विनः दीप्यमानम इवाकाशे गाण्डीवं समदृश्यत ॥ 113 ॥

  114. ते शरार्ता महाराज विप्रकीर्णरथध्वजाः नाब्यवर्तन्त राजानः सहिता वानरध्वजम ॥ 114 ॥

  115. स धवजा रथिनः पेतुर हयारॊहा हयैः सह गजाः सह गजारॊहैः किरीटिशरताडिताः ॥ 115 ॥

  116. ततॊ ऽरजुन भुजॊत्सृष्टैर आवृतासीद वसुंधरा विद्रवद्भिश च बहुधा बलै राज्ञां समन्ततः ॥ 116 ॥

  117. अथ पार्थॊ महाबाहुर दरावयित्वा वरूथिनीम दुःशासनाय समरे परेषयाम आस सायकान ॥ 117 ॥

  118. ते तु भित्त्वा तव सुतं दुःषासनम अयॊमुखाः धरणीं विविशुः सर्वे वल्मीकम इव पन्नगाः हयांश चास्य ततॊ जघ्ने सारथिं चन्यपातयत ॥ 118 ॥

  119. विविंशतिं च विंशत्या विरथं कृतवान परभॊ आजघान भृशं चैव पञ्चभिर नतपर्वभिः ॥ 119 ॥

  120. कृपं शल्यं विकर्णं च विद्ध्वा बहुभिर आयसैः चकार विरथांश चैव कौन्तेयः शवेतवाहनः ॥ 120 ॥

  121. एवं ते विरथाः पञ्च कृपः शल्यश च मारिष दुःशासनॊ विकर्णश च तथैव च विविंशतिः संप्राद्रवन्त समरे निर्जिताः सव्यसाचिना ॥ 121 ॥

  122. पूर्वाह्णे तु तथा राजन पराजित्य महारथान परजज्वाल रणे पार्थॊ विधूम इव पावकः ॥ 122 ॥

  123. तथैव शरवर्षेण भास्करॊ रश्मिवान इव अन्यान अपि महाराज पातयाम आस पार्थिवान ॥ 123 ॥

  124. पराङ्मुखी कृत्यतदा शरवर्षैर महारथान परावर्तयत संग्रामे शॊणितॊदां महानदीम मध्येन कुरुसैन्यानां पाण्डवानां च भारत ॥ 124 ॥

  125. गजाश च रथसंघाश च बहुधा रथिभिर हताः रथाश च निहता नागैर नागा हयपदातिभिः ॥ 125 ॥

  126. अन्तरा छिध्यमानानि शरीराणि शिरांसि च निपेतुर दिक्षु सर्वासु गजाश्वरथयॊधिनाम ॥ 126 ॥

  127. छन्नम आयॊधनं रेजे कुण्डलाङ्गद धारिभिः पतितैः पात्यमानैश च राजपुत्रैर महारथैः ॥ 127 ॥

  128. रथनेमि निकृत्ताश च गजैश चैवावपॊथिताः पादाताश चाप्य अदृश्यन्त साश्वाः सहयसादिनः ॥ 128 ॥

  129. गजाश्वरथसंघाश च परिपेतुः समन्ततः विशीर्णाश च रथा भूमौ भग्नचक्रयुगध्वजाः ॥ 129 ॥

  130. तद गजाश्वरथौघानां रुधिरेण समुक्षितम छन्नम आयॊधनं रेजे रक्ताभ्रम इव शारदम ॥ 130 ॥

  131. शवानः काकाश च गृध्राश च वृका गॊमायुभिः सह परणेदुर भक्ष्यम आसाद्य विकृताश च मृगद्विजाः ॥ 131 ॥

  132. ववुर बहुविधाश चैव दिक्षु सर्वासु मारुताः दृश्यमानेषु रक्षःसु भूतेषु विनदत्सु च ॥ 132 ॥

  133. काञ्चनानि च दामानि पताकाश च महाधनाः धूमायमाना दृश्यन्ते सहसा मारुतेरिताः ॥ 133 ॥

  134. शवेतच छत्रसहस्राणि स धवजाश च महारथाः विनिकीर्णाः सम दृश्यन्ते शतशॊ ऽथ सहस्रशः स पताकाश च मातङ्गा दिशॊ जग्मुः शरातुराः ॥ 134 ॥

  135. कषत्रियाश च मनुष्येन्द्र गदा शक्तिधनुर्धराः समन्ततॊ वयदृश्यन्त पतिता धरणीतले ॥ 135 ॥

  136. ततॊ भीष्मॊ महाराज दिव्यम अस्त्रम उदीरयन अभ्यधावत कौन्तेयं मिषतां सर्वधन्विनाम ॥ 136 ॥

  137. तं शिखण्डी रणे यत्तम अभ्यधावत दंशितः संजहार ततॊ भीष्मस तद अस्त्रं पावकॊपमम ॥ 137 ॥

  138. एतस्मिन्न एव काले तु कौन्तेयः शवेतवाहनः निजघ्ने तावकं सैन्यं मॊहयित्वा पितामहम ॥ 138 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 113

Previous: अध्याय 111