धर्मDharmic Data

उद्योगपर्व · Udyoga Parva

अध्याय 91

  1. [भ] यथा बरूयान महाप्राज्ञॊ यथा बरूयाद विचक्षणः यथा वाच्यस तवद्विधेन सुहृदा मद्विधः सुहृत ॥ 1 ॥

  2. धर्मार्थयुक्तं तथ्यं च यथा तवय्य उपपद्यते तथा वचनम उक्तॊ ऽसमि तवयैतत पितृमातृवत ॥ 2 ॥

  3. सत्यं पराप्तं च युक्तं चाप्य एवम एव यथात्थ माम शृणुष्वागमने हेतुं विदुरावहितॊ भव ॥ 3 ॥

  4. दौरात्म्यं धार्तराष्ट्रस्य कषत्रियाणां च वैरिताम सर्वम एतद अहं जानन कषत्तः पराप्तॊ ऽदय कौरवान ॥ 4 ॥

  5. पर्यस्तां पृथिवीं सर्वां साश्वां सरथ कुञ्जराम यॊ मॊचयेन मृत्युपाशात पराप्नुयाद धर्मम उत्तमम ॥ 5 ॥

  6. धर्मकार्यं यतञ शक्त्या न चेच छक्नॊति मानवः पराप्तॊ भवति तत पुण्यम अत्र मे नास्ति संशयः ॥ 6 ॥

  7. मनसा चिन्तयन पापं कर्मणा नाभिरॊचयन न पराप्नॊति फलं तस्य एवं धर्मविदॊ विदुः ॥ 7 ॥

  8. सॊ ऽहं यतिष्ये परशमं कषत्तः कर्तुम अमायया कुरूणां सृञ्जयानां च संग्रामे विनशिष्यताम ॥ 8 ॥

  9. सेयम आपन महाघॊरा कुरुष्व एव समुत्थिता कर्ण दुर्यॊधन कृता सर्वे हय एते तद अन्वयाः ॥ 9 ॥

  10. वयसनैः कलिश्यमानं हि यॊ मित्रं नाभिपद्यते अनुनीय यथाशक्ति तं नृशंसं विदुर बुधाः ॥ 10 ॥

  11. आ केशग्रहणान मित्रम अकार्यात संनिवर्तयन अवाच्यः कस्य चिद भवति कृतयत्नॊ यथाबलम ॥ 11 ॥

  12. तत समर्थं शुभं वाक्यं धर्मार्थसहितं हितम धार्तराष्ट्रः सहामात्यॊ गरहीतुं विदुरार्हति ॥ 12 ॥

  13. हितं हि धार्तराष्ट्राणां पाण्डवानां तथैव च पृथिव्यां कषत्रियाणां च यतिष्ये ऽहम अमायया ॥ 13 ॥

  14. हिते परयतमानं मां शङ्केद दुर्यॊधनॊ यदि हृदयस्य च मे परीतिर आनृण्यं च भविष्यति ॥ 14 ॥

  15. जञातीनां हि मिथॊ भेदे यन मित्रं नाभिपद्यते सर्वयत्नेन मध्यस्थं न तन मित्रं विदुर बुधाः ॥ 15 ॥

  16. न मां बरूयुर अधर्मज्ञा मूढा असुहृदस तथा शक्तॊ नावारयत कृष्णः संरब्धान कुरुपाण्डवान ॥ 16 ॥

  17. उभयॊः साधयन्न अर्थम अहम आगत इत्य उत तत्र यत्नम अहं कृत्वा गच्छेयं नृष्व अवाच्यताम ॥ 17 ॥

  18. मम धर्मार्थयुक्तं हि शरुत्वा वाक्यम अनामयम न चेद आदास्यते बालॊ दिष्टस्य वशम एष्यति ॥ 18 ॥

  19. अहापयन पाण्डवार्थं यथावच; छमं कुरूणां यदि चाचरेयम पुण्यं च मे सयाच चरितं महार्थं; मुच्येरंश च कुरवॊ मृत्युपाशात ॥ 19 ॥

  20. अपि वाचं भाषमाणस्य काव्यां; धर्मारामाम अर्थवतीम अहिंस्राम अवेक्षेरन धार्तराष्ट्राः समर्थां; मां च पराप्तं कुरवः पूजयेयुः ॥ 20 ॥

  21. न चापि मम पर्याप्ताः सहिताः सर्वपार्थिवाः करुद्धस्य परमुखे सथातुं सिंहस्येवेतरे मृगाः ॥ 21 ॥

  22. [व] इत्य एवम उक्त्वा वचनं वृष्णीनाम ऋषभस तदा शयने सुखसंस्पर्शे शिश्ये यदुसुखावहः ॥ 22 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 92

Previous: अध्याय 90