धर्मDharmic Data

उद्योगपर्व · Udyoga Parva

अध्याय 126

  1. [व] ततः परहस्य दाशार्हः करॊधपर्याकुलेक्षणः दुर्यॊधनम इदं वाक्यम अब्रवीत कुरुसंसदि ॥ 1 ॥

  2. लप्स्यसे वीरशयनं कामम एतद अवाप्स्यसि सथिरॊ भव सहामात्यॊ विमर्दॊ भविता महान ॥ 2 ॥

  3. यच च वं मन्यसे मूढ न मे कश चिद वयतिक्रमः पाण्डवेष्व इति तत सर्वं निबॊधत नराधिपाः ॥ 3 ॥

  4. शरिया संतप्यमानेन पाण्डवानां महात्मनाम तवया दुर्मन्त्रितं दयूतं सौबलेन च भारत ॥ 4 ॥

  5. कथं च जञातयस तात शरेयांसः साधु संमताः तथान्याय्यम उपस्थातुं जिह्मेनाजिह्म चारिणः ॥ 5 ॥

  6. अक्षद्यूतं महाप्राज्ञ सताम अरति नाशनम असतां तत्र जायन्ते भेदाश च वयसनानि च ॥ 6 ॥

  7. तद इदं वयसनं घॊरं तवया दयूतमुखं कृतम असमीक्ष्य सद आचारैः सार्धं पापानुबन्धनैः ॥ 7 ॥

  8. कश चान्यॊ जञातिभार्यां वै विप्रकर्तुं तथार्हति आनीय च सभां वक्तुं यथॊक्ता दरौपदी तवया ॥ 8 ॥

  9. कुलीना शीलसंपन्ना पराणेभ्यॊ ऽपि गरीयसी महिषी पाण्डुपुत्राणां तथा विनिकृता तवया ॥ 9 ॥

  10. जानन्ति कुरवः सर्वे यथॊक्ताः कुरुसंसदि दुःशासनेन कौन्तेयाः परव्रजन्तः परंतपाः ॥ 10 ॥

  11. सम्यग्वृत्तेष्व अलुब्धेषु सततं धर्मचारिषु सवेषु बन्धुषु कः साधुश चरेद एवम असांप्रतम ॥ 11 ॥

  12. नृशंसानाम अनार्याणां परुषाणां च भाषणम कर्ण दुःशासनाभ्यां च तवया च बहुशः कृतम ॥ 12 ॥

  13. सह मात्रा परदग्धुं तान बालकान वारणावते आस्थितः परमं यत्नं न समृद्धं च तत तव ॥ 13 ॥

  14. ऊषुश च सुचिरं कालं परच्छन्नाः पाण्डवास तदा मात्रा सहैक चक्रायां बराह्मणस्य निवेशने ॥ 14 ॥

  15. विषेण सर्पबन्धैर्श च यतिताः पाण्डवास तवयाः सर्वॊपायैर विनाशाय न समृद्धं च तत तव ॥ 15 ॥

  16. एवं बुद्धिः पाण्डवेषु मिथ्यावृत्थिः सदा भवान कथं ते नापराधॊ ऽसति पाण्डवेषु महात्मसु ॥ 16 ॥

  17. कृत्वा बहून्य अकार्याणि पाण्डवेषु नृशंसवत मिथ्यावृत्तिर अनार्यः सन्न अद्य विप्रतिपद्यसे ॥ 17 ॥

  18. माता पितृभ्यां भीष्मेण दरॊणेन विदुरेण च शाम्येति मुहुर उक्तॊ ऽसि न च शाम्यसि पार्थिव ॥ 18 ॥

  19. शमे हि सुमहान अर्थस तव पार्थस्य चॊभयॊः न च रॊचयसे राजन किम अन्यद बुद्धिलाभवात ॥ 19 ॥

  20. न शर्म पराप्स्यसे राजन्न उत्क्रम्य सुहृदां वचः अधर्म्यम अयशस्यं च करियते पार्थिव तवया ॥ 20 ॥

  21. एवं बरुवति दाशार्हे दुर्यॊधनम अमर्षणम दुःशासन इदं वाक्यम अब्रवीत कुरुसंसदि ॥ 21 ॥

  22. न चेत संधास्यसे राजन सवेन कामेन पाण्डवैः बद्ध्वा किल तवां दास्यन्ति कुन्तीपुत्राय कौरवाः ॥ 22 ॥

  23. वैकर्तनं तवां च मां च तरीन एतान मनुजर्षभ पाण्डवेभ्यः परदास्यन्ति भीष्मॊ दरॊणः पिता च ते ॥ 23 ॥

  24. भरातुर एतद वचः शरुत्वा धार्तराष्ट्रः सुयॊधनः करुद्धः परातिष्ठतॊत्थाय महानाग इव शवसन ॥ 24 ॥

  25. विदुरं धृतराष्ट्रं च महाराजं च बाह्लिकम कृपं च सॊमदत्तं च भीष्मं दरॊणं जनार्दनम ॥ 25 ॥

  26. सर्वान एतान अनादृत्य दुर्मतिर निरपत्रपः अशिष्टवद अमर्यादॊ मानी मान्यावमानिता ॥ 26 ॥

  27. तं परस्थितम अभिप्रेक्ष्य भरातरॊ मनुजर्षभम अनुजग्मुः सहामात्या राजानश चापि सर्वशः ॥ 27 ॥

  28. सभायाम उत्थितं करुद्धं परस्थितं भरातृभिः सह दुर्यॊधनम अभिप्रेष्क्य भीष्मः शांतनवॊ ऽबरवीत ॥ 28 ॥

  29. धर्मार्थाव अभिसंत्यज्य संरम्भं यॊ ऽनुमन्यते हसन्ति वयसने तस्य दुर्हृदॊ नचिराद इव ॥ 29 ॥

  30. दूरात्मा राजपुत्रायं धार्तराष्ट्रॊ नुपायवित मिथ्याभिमानी राज्यस्य करॊधलॊभ वशानुगः ॥ 30 ॥

  31. कालपक्वम इदं मन्ये सर्वक्षत्रं जनार्दन सर्वे हय अनुसृता मॊहात पार्थिवाः सह मन्त्रिभिः ॥ 31 ॥

  32. भीष्मस्याथवचः शरुत्वा दाशार्हः पुष्करेक्षणः भीष्मद्रॊणमुखान सर्वान अभ्यभाषत वीर्यवान ॥ 32 ॥

  33. सर्वेषां कुरुवृद्धानां महान अयम अतिक्रमः परसह्य मन्दम ऐश्वर्ये न नियच्छत यन नृपम ॥ 33 ॥

  34. तत्र कार्यम अहं मन्ये पराप्तकालम अरिंदमाः करियमाणे भवेच छरेयस तत सर्वं शृणुतानघाः ॥ 34 ॥

  35. परत्यक्षम एतद भवतां यद वक्ष्यामि हितं वचः भवताम आनुकूल्येन यदि रॊचेत भारताः ॥ 35 ॥

  36. भॊजराजस्य वृद्धस्य दुराचारॊ हय अनात्मवान जीवतः पितुर ऐश्वर्यं हृत्वा मन्युवशं गतः ॥ 36 ॥

  37. उग्रसेनसुतः कंसः परित्यक्तः स बान्धवैः जञातीनां हितकामेन मया शस्तॊ महामृधे ॥ 37 ॥

  38. आहुकः पुनर अस्माभिर जञातिभिश चापि सत्कृतः उग्रसेनः कृतॊ राजा भॊजराजन्यवर्धनः ॥ 38 ॥

  39. कंसम एकं परित्यज्य कुलार्थे सर्वयादवाः संभूय सुखम एधन्ते भारतान्धकवृष्णयः ॥ 39 ॥

  40. अपि चाप्य अवदद राजन परमेष्ठी परजापतिः वयूढे देवासुरे युद्धे ऽभयुद्यतेष्व आयुधेषु च ॥ 40 ॥

  41. दवैधी भूतेषु लॊकेषु विनश्यत्सु च भारत अब्रवीत सृष्टिमान देवॊ भगवाँल लॊकभावनः ॥ 41 ॥

  42. पराभविष्यन्त्य असुरा दैतेया दानवैः सह आदित्या वसवॊ रुद्रा भविष्यन्ति दिवौकसः ॥ 42 ॥

  43. देवासुरमनुष्याश च गन्धर्वॊरगराक्षसाः अस्मिन युद्धे सुसंयत्ता हनिष्यन्ति परस्परम ॥ 43 ॥

  44. इति मत्वाब्रवीद धर्मं परमेष्ठी परजापतिः वरुणाय परयच्छैतान बद्ध्वा दैतेय दानवान ॥ 44 ॥

  45. एवम उक्तस ततॊ धर्मॊ नियॊगात परमेष्ठिनः वरुणाय ददौ सर्वान बद्ध्वा दैत्येय दानवान ॥ 45 ॥

  46. तान बद्ध्वा धर्मपाशैश च सवैश च पाशैर जलेश्वरः वरुणः सागरे यत्तॊ नित्यं रक्षति दानवान ॥ 46 ॥

  47. तथा दुर्यॊधनं कर्णं शकुनिं चापि सौबलम बद्ध्वा दुःशासनं चापि पाण्डवेभ्यः परयच्छत ॥ 47 ॥

  48. तयजेत कुलार्थे पुरुषं गरामस्यार्थे कुलं तयजेत गरामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं तयजेत ॥ 48 ॥

  49. राजन दुर्यॊधनं बद्ध्वा ततः संशाम्य पाण्डवैः तवत्कृते न विनश्येयुः कषत्रियाः कषत्रियर्षभ ॥ 49 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 127

Previous: अध्याय 125