धर्मDharmic Data

वनपर्व · Vana Parva

अध्याय 218

  1. [मार्क] उपविष्टं ततः सकन्दं हिरण्यकवच सरजम हिरण्यचूड मुकुटं हिरण्याक्षं महाप्रभम ॥ 1 ॥

  2. लॊहिताम्बर संवीतं तीक्ष्णदंष्ट्रं मनॊरमम सर्वलक्षणसंपन्नं तरैलॊक्यस्यापि सुप्रियम ॥ 2 ॥

  3. ततस तं वरदं शूरं युवानं मृष्टकुण्डलम अभजत पद्मरूपा शरीः सवयम एव शरीरिणी ॥ 3 ॥

  4. शरिया जुष्टः पृथु यशाः स कुमार वरस तदा निषण्णॊ दृश्यते भूतैः पौर्णमास्यां यथा शशी ॥ 4 ॥

  5. अपूजयन महात्मानॊ बराह्मणास तं महाबलम इदम आहुस तदा चैव सकन्दं तत्र महर्षयः ॥ 5 ॥

  6. हिरण्यवर्णभद्रं ते लॊकानां शंकरॊ भव तवया षष रात्रजातेन सर्वे लॊका वशीकृताः ॥ 6 ॥

  7. अभयं च पुनर दत्तं तवयैवैषां सुरॊत्तम तस्माद इन्द्रॊ भवान अस्तु तरैलॊक्यस्याभयंकरः ॥ 7 ॥

  8. [सकन्द] किम इन्द्रः सर्वलॊकानां करॊतीह तपॊधनाः कथं देव गनांश चैव पाति नित्यं सुरेश्वरः ॥ 8 ॥

  9. [रसयह] इन्द्रॊ दिशति भूतानां बलं तेजॊ परजाः सुखम तुष्टः परयच्छति तथा सर्वान दायान सुरेश्वरः ॥ 9 ॥

  10. दुर्वृत्तानां संहरति वृत्तस्थानां परयच्छति अनुशास्ति च भूतानि कार्येषु बलसूदनः ॥ 10 ॥

  11. असूर्ये च भवेत सूर्यस तथाचन्द्रे च चन्द्रमाः भवत्य अग्निश च वायुश च पृथिव्य आपश च कारणैः ॥ 11 ॥

  12. एतद इन्द्रेण कर्तव्यम इन्द्रे हि विपुलं बलम तवं च वीर बलश्रेष्ठस तस्माद इन्द्रॊ भवस्व नः ॥ 12 ॥

  13. [षक्र] भवस्वेन्द्रॊ महाबाहॊ सर्वेषां नः सुखावहः अभिषिच्यस्व चैवाद्य पराप्तरूपॊ ऽसि सत्तम ॥ 13 ॥

  14. [सकन्द] शाधि तवम एव तरैलॊक्यम अव्यग्रॊ विजये रतः अहं ते किंकरः शक्र न ममेन्द्रत्वम ईप्सितम ॥ 14 ॥

  15. [षक्र] बलं तवाद्भुतं वीर तवं देवानाम अरीञ जहि अवज्ञास्यन्ति मां लॊका वीर्येण तव विस्मिताः ॥ 15 ॥

  16. इन्द्रत्वे ऽपि सथितं वीर बलहीनं पराजितम आवयॊश च मिथॊ भेदे परयतिष्यन्त्य अतन्द्रिताः ॥ 16 ॥

  17. भेदिते च तवयि विभॊ लॊकॊ दवैधम उपेष्यति दविधा भूतेषु लॊकेषु निश्चितेष्व आवयॊस तथा विग्रहः संप्रवर्तेत भूतभेदान महाबल ॥ 17 ॥

  18. तत्र तवं मां रणे तात यथाश्रद्धं विजेष्यसि तस्माद इन्द्रॊ भवान अद्य भविता मा विचारय ॥ 18 ॥

  19. [सकन्द] तवम एव राजा भद्रं ते तरैलॊक्यस्य ममैव च करॊमि किं च ते शक्र शासनं तद बरवीहि मे ॥ 19 ॥

  20. [षक्र] यदि सत्यम इदं वाक्यं निश्चयाद भाषितं तवया यदि वा शासनं सकन्द कर्तुम इच्छसि मे शृणु ॥ 20 ॥

  21. अभिषिच्यस्व देवानां सेनापत्ये महाबल अहम इन्द्रॊ भविष्यामि तव वाक्यान महाबल ॥ 21 ॥

  22. [सकन्द] दानवानां विनाशाय देवानाम अर्थसिद्धये गॊब्राह्मणस्य तराणार्थं सेनापत्ये ऽभिषिञ्च माम ॥ 22 ॥

  23. [मार्क] सॊ ऽभिषिक्तॊ मघवता सर्वैर देवगणैः सह अतीव शुशुभे तत्र पूज्यमानॊ महर्षिभिः ॥ 23 ॥

  24. तस्य तत काञ्चनं छत्रं धरियमाणं वयरॊचत यथैव सुसमिद्धस्य पावकस्यात्म मण्डलम ॥ 24 ॥

  25. विश्वकर्म कृता चास्य दिव्या माला हिरण्मयी आबद्धा तरिपुरघ्नेन सवयम एव यशस्विना ॥ 25 ॥

  26. आगम्य मनुजव्याघ्रसहदेव्या परंतप अर्चयाम आस सुप्रीतॊ भगवान गॊवृषध्वजः ॥ 26 ॥

  27. रुद्रम अग्निं दविजाः पराहू रुद्र सूनुस ततस तु सः रुद्रेण शुक्रम उत्सृष्टं तच छवेतः पर्वतॊ ऽभवत पावकस्येन्द्रियं शवेते कृत्तिकाभिः कृतं नगे ॥ 27 ॥

  28. पूज्यमानं तु रुद्रेण दृष्ट्वा सर्वे दिवौकसः रुद्र सूनुं ततः पराहुर गुहं गुणवतां वरम ॥ 28 ॥

  29. अनुप्रविश्य रुद्रेण वह्निं जातॊ हय अयं शिशुः तत्र जातस ततः सकन्दॊ रुद्र सूनुस ततॊ ऽभवत ॥ 29 ॥

  30. रुद्रस्य वह्नेः सवाहायाः षण्णां सत्रीणां च तेजसा जातः सकन्दः सुरश्रेष्ठॊ रुद्र सूनुस ततॊ ऽभवत ॥ 30 ॥

  31. अरजे वाससी रक्ते वसानः पावकात्मजः भाति दीप्तवपुः शरीमान रक्ताभ्राभ्याम इवांशुमान ॥ 31 ॥

  32. कुक्कुटश चाग्निना दत्तस तस्य केतुर अलंकृतः रथे समुच्छ्रितॊ भाति कालाग्निर इव लॊहितः ॥ 32 ॥

  33. विवेश कवचं चास्य शरीरं सहजं ततः युध्यमानस्य देहस्य परादुर्भवति तत सदा ॥ 33 ॥

  34. शक्तिर वर्म बलं तेजॊ कान्तत्वं सत्यम अक्षतिः बरह्मण्यत्वम असंमॊहॊ भक्तानां परिरक्षणम ॥ 34 ॥

  35. निकृन्तनं च शत्रूणां लॊकानां चाभिरक्षणम सकन्देन सह जातानि सर्वाण्य एव जनाधिप ॥ 35 ॥

  36. एवं देवगणैः सर्वैः सॊ ऽभिषिक्तः सवलंकृतः बभौ परतीतः सुमनाः परिपूर्णेन्दु दर्शनः ॥ 36 ॥

  37. इष्टैः सवाध्यायघॊषैश च देव तूर्यरवैर अपि देवगन्धर्वगीतैश च सर्वैर अप्सरसां गणैः ॥ 37 ॥

  38. एतैश चान्यैश च विविधैर हृष्टतुष्टैर अलंकृतैः करीडन्न इव तदा देवैर अभिषिक्तः स पावकिः ॥ 38 ॥

  39. अभिषिक्तं महासेनम अपश्यन्त दिवौकसः विनिहत्य तमॊ सूर्यं यथेहाभ्युदितं तथा ॥ 39 ॥

  40. अथैनम अभ्ययुः सर्वा देव सेनाः सहस्रशः अस्माकं तवं पतिर इति बरुवाणाः सर्वतॊदिशम ॥ 40 ॥

  41. ताः समासाद्य भगवान सर्वभूतगणैर वृतः अर्चितश च सतुतश चैव सान्त्वयाम आस ता अपि ॥ 41 ॥

  42. शतक्रतुश चाभिषिच्य सकन्दं सेनापतिं तदा सस्मार तां देव सेनां या सा तेन विमॊक्षिता ॥ 42 ॥

  43. अयं तस्याः पतिर नूनं विहितॊ बरह्मणा सवयम इति चिन्त्यानयाम आस देवसेनां सवलंकृताम ॥ 43 ॥

  44. सकन्दं चॊवाच बलभिद इयं कन्या सुरॊत्तम अजाते तवयि निर्दिष्टा तव पत्नी सवयम्भुवा ॥ 44 ॥

  45. तस्मात तवम अस्या विधिवत पाणिं मन्त्रपुरस्कृतम गृहाण दक्षिणं देव्याः पाणिना पद्मवर्चसम ॥ 45 ॥

  46. एवम उक्तः स जग्राह तस्याः पाणिं यथाविधि बृहस्पतिर मन्त्रविधं जजाप च जुहाव च ॥ 46 ॥

  47. एवं सकन्दस्य महिषीं देवसेनां विदुर बुधाः षष्ठीं यां बराह्मणाः पराहुर लक्ष्मीम आशां सुखप्रदाम सिनीवालीं कुहूं चैव सद्वृत्तिम अपराजिताम ॥ 47 ॥

  48. यदा सकन्दः पतिर लब्धः शाश्वतॊ देवसेनया तदा तम आश्रयल लक्ष्मीः सवयं देवी शरीरिणी ॥ 48 ॥

  49. शरीजुष्टः पञ्चमीं सकन्दस तस्माच छरी पञ्चमी समृता षष्ठ्यां कृतार्थॊ ऽभूद यस्मात तस्मात षष्ठी महातिथिः ॥ 49 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 219

Previous: अध्याय 217