धर्मDharmic Data

आश्वमेधिकपर्व · Ashvamedhika Parva

अध्याय 60

  1. [व] कथयन्न एव तु तदा वासुदेवः परतापवान महाभारत युद्धं तत कथान्ते पितुर अग्रतः ॥ 1 ॥

  2. अभिमन्यॊर वधं वीरः सॊ ऽतयक्रामत भारत अप्रियं वसुदेवस्य मा भूद इति महामनाः ॥ 2 ॥

  3. मा दौहित्र वधं शरुत्वा वसुदेवॊ महात्ययम दुःखशॊकाभिसंतप्तॊ भवेद इति महामतिः ॥ 3 ॥

  4. सुभद्रा तु तम उत्क्रान्तम आत्मजस्य वधं रणे आचक्ष्व कृष्ण सौभद्रवधम इत्य अपतद भुवि ॥ 4 ॥

  5. ताम अपश्यन निपतितां वसुदेवः कषितौ तदा दृष्ट्वैव च पपातॊर्व्यां सॊ ऽपि दुःखेन मूर्छितः ॥ 5 ॥

  6. ततः स दौहित्र वधाद दुःखशॊकसमन्वितः वसुदेवॊ महाराज कृष्णं वाक्यम अथाब्रवीत ॥ 6 ॥

  7. ननु तवं पुण्डरीकाक्ष सत्यवाग भुवि विश्रुतः यद दौहित्र वधं मे ऽदय न खयापयसि शत्रुहन ॥ 7 ॥

  8. तद भागिनेय निधनं तत्त्वेनाचक्ष्व मे विभॊ सदृशाक्षस तव कथं शत्रुभिर निहतॊ रणे ॥ 8 ॥

  9. दुर्मरं बत वार्ष्णेय काले ऽपराप्ते नृभिः सदा यत्र मे दृदयं दुःखाच छतधा न विदीर्यते ॥ 9 ॥

  10. किम अब्रवीत तवा संग्रामे सुभद्रां मातरं परति मां चापि पुण्डरीकाक्ष चपलाक्षः परियॊ मम ॥ 10 ॥

  11. आहवं पृष्ठतः कृत्वा कच चिन न निहतः परैः कच चिन मुखं न गॊविन्द तेनाजौ विकृतं कृतम ॥ 11 ॥

  12. स हि कृष्ण महातेजाः शलाघन्न इव ममाग्रतः बालभावेन विजयम आत्मनॊ ऽकथयत परभुः ॥ 12 ॥

  13. कच चिन न विकृतॊ बालॊ दरॊणकर्णकृपादिभिः धरण्यां निहतः शेते तन ममाचक्ष्व केशव ॥ 13 ॥

  14. स हि दरॊणं च भीष्मं च कर्णं च रथिनां वरम सपर्धते सम रणे नित्यं दुहितुः पुत्रकॊ मम ॥ 14 ॥

  15. एवंविधं बहु तदा विलपन्तं सुदुःखितम पितरं दुःखिततरॊ गॊविन्दॊ वाक्यम अब्रवीत ॥ 15 ॥

  16. न तेन विकृतं वक्त्रं कृतं संग्राममूर्धनि न पृष्ठतः कृतश चापि संग्रामस तेन दुस्तरः ॥ 16 ॥

  17. निहत्य पृथिवीपालान सहस्रशतसंघशः खेदितॊ दरॊणकर्णाभ्यां दौःशासनि वशंगतः ॥ 17 ॥

  18. एकॊ हय एकेन सततं युध्यमानॊ यदि परभॊ न स शक्येत संग्रामे निहन्तुम अपि वज्रिणा ॥ 18 ॥

  19. समाहूते तु संग्रामे पार्थे संशप्तकैस तदा पर्यवार्यत संक्रुद्धैः स दरॊणादिभिर आहवे ॥ 19 ॥

  20. ततः शत्रुक्षयं कृत्वा सुमहान्तं रणे पितुः दौहित्रस तव वार्ष्णेय दौः शासनि वशंगतः ॥ 20 ॥

  21. नूनं च स गतः सवर्गं जहि शॊकं महामते न हि वयसनम आसाद्य सीदन्ते सन नराः कव चित ॥ 21 ॥

  22. दरॊणकर्णप्रभृतयॊ येन परतिसमासिताः रणे महेन्द्रप्रतिमाः स कथं नाप्नुयाद दिवम ॥ 22 ॥

  23. स शॊकं जहि दुर्धर्षं मा च मन्युवशं गमः शस्त्रपूतां हि स गतिं गतः परपुरंजयः ॥ 23 ॥

  24. तस्मिंस तु निहते वीरे सुभद्रेयं सवसा मम दुःखार्तार्थॊ पृथां पराप्य कुररीव ननाद ह ॥ 24 ॥

  25. दरौपदीं च समासाद्य पर्यपृच्छत दुःखिता आर्ये कव दारकाः सर्वे दरष्टुम इच्छामि तान अहम ॥ 25 ॥

  26. अस्यास तु वचनं शरुत्वा सर्वास ताः कुरु यॊषितः भुजाभ्यां परिगृह्यैनां चुक्रुशुः परमार्तवत ॥ 26 ॥

  27. उत्तरां चाब्रवीद भद्रा भद्रे भर्ता कव ते गतः कषिप्रम आगमनं मह्यं तस्मै तवं वेदयस्व ह ॥ 27 ॥

  28. ननु नाम स वैराटि शरुत्वा मम गिरं पुरा भवनान निष्पतत्य आशु कस्मान नाभ्येति ते पतिः ॥ 28 ॥

  29. अभिमन्यॊ कुशलिनॊ मातुलास ते महारथाः कुशलं चाब्रुवन सर्वे तवां युयुत्सुम इहागतम ॥ 29 ॥

  30. आचक्ष्व मे ऽदय संग्रामं यथापूर्वम अरिंदम कस्माद एव विपलतीं नाद्येह परतिभाषसे ॥ 30 ॥

  31. एवमादि तु वार्ष्णेय्यास तद अस्याः परिदेवितम शरुत्वा पृथा सुदुःखार्ता शनैर वाक्यम अथाब्रवीत ॥ 31 ॥

  32. सुभद्रे वासुदेवेन तथा सात्यकिना रणे पित्रा च पालितॊ बालः स हतः कालधर्मणा ॥ 32 ॥

  33. ईदृशॊ मर्त्यधर्मॊ ऽयं मा शुचॊ यदुनन्दिनि पुत्रॊ हि तव दुर्धर्षः संप्राप्तः परमां गतिम ॥ 33 ॥

  34. कुले महति जातासि कषत्रियाणां महात्मनाम मा शुचश चपलाक्षं तवं पुण्डरीकनिभेक्षणे ॥ 34 ॥

  35. उत्तरां तवम अवेक्षस्व गर्भिणीं मा शुचः शुभे पुत्रम एषा हि तस्याशु जनयिष्यति भामिनी ॥ 35 ॥

  36. एवम आश्वासयित्वैनां कुन्ती यदुकुलॊद्वह विहाय शॊकं दुर्धर्षं शराद्धम अस्य हय अकल्पयत ॥ 36 ॥

  37. समनुज्ञाप्य धर्मज्ञा राजानं भीमम एव च यमौ यमॊपमौ चैव ददौ दानान्य अनेकशः ॥ 37 ॥

  38. ततः परदाय बह्वीर गा बराह्मणेभ्यॊ यदूद्वह समहृष्यत वार्ष्णेयी वैराटीं चाब्रवीद इदम ॥ 38 ॥

  39. वैराटि नेह संतापस तवया कार्यॊ यशस्विनि भर्तारं परति सुश्रॊणिगर्भस्थं रक्ष मे शिशुम ॥ 39 ॥

  40. एवम उक्त्वा ततः कुन्ती विरराम महाद्युते ताम अनुज्ञाप्य चैवेमां सुभद्रां समुपानयम ॥ 40 ॥

  41. एवं स निधनं पराप्तॊ दौहित्रस तव माधव संतापं जहि दुर्धर्ष मा च शॊके मनः कृथाः ॥ 41 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 61

Previous: अध्याय 59