धर्मDharmic Data

शान्तिपर्व · Shanti Parva

अध्याय 39

  1. [वैषम्पायन] परवेशने तु पार्थानां जनस्य पुरवासिनः दिदृक्षूणां सहस्राणि समाजग्मुर बहून्य अथ ॥ 1 ॥

  2. स राजमार्गः शुशुभे समलं कृतचत्वरः यथा चन्द्रॊदये राजन वर्धमानॊ महॊदधिः ॥ 2 ॥

  3. गृहाणि राजमार्गे तु रत्नवन्ति बृहन्ति च पराकम्पन्तेव भारेण सत्रीणां पूर्णानि भारत ॥ 3 ॥

  4. ताः शनैर इव सव्रीडं परशशंसुर युधिष्ठिरम भीमसेनार्जुनौ चैव माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ॥ 4 ॥

  5. धन्या तवम असि पाञ्चालि या तवं पुरुषसत्तमान उपतिष्ठसि कल्याणि महर्षीन इव गौतमी ॥ 5 ॥

  6. तव कर्माण्य अमॊघानि वरतचर्या च भामिनि इति कृष्णां महाराज परशशंसुस तदा सत्रियः ॥ 6 ॥

  7. परशंसा वचनैस तासां मिथः शब्दैश च भारत परीतिजैश च तदा शब्दैः पुरम आसीत समाकुलम ॥ 7 ॥

  8. तम अतीत्य यथा युक्तं राजमार्गं युधिष्ठिर अलं कृतं शॊभमानम उपायाद राजवेश्म ह ॥ 8 ॥

  9. ततः परकृतयः सर्वाः पौरजानपदास तथा ऊचुः कथाः कर्णसुखाः समुपेत्य ततस ततः ॥ 9 ॥

  10. दिष्ट्या जयसि राजेन्द्र शत्रूञ शत्रुनिसूदन दिष्ट्या राज्यं पुनः पराप्तं धर्मेण च बलेन च ॥ 10 ॥

  11. भव नस तवं महाराज राजेह शरदां शतम परजाः पालय धर्मेण यथेन्द्रस तरिदिवं नृप ॥ 11 ॥

  12. एवं राजकुलद्वारि मङ्गलैर अभिपूजितः आशीर्वादान दविजैर उक्तान परतिगृह्य समन्ततः ॥ 12 ॥

  13. परविश्य भवनं राजा देवराजगृहॊपमम शरुत्वा विजयसंयुक्तं रथात पश्चाद अवातरत ॥ 13 ॥

  14. परविश्याभ्यन्तरं शरीमान दैवतान्य अभिगम्य च पूजयाम आस रत्नैश च गन्धैर माल्यैश च सर्वशः ॥ 14 ॥

  15. निश्चक्राम ततः शरीमान पुनर एव महायशाः ददर्श बराह्मणांश चैव सॊ ऽभिरूपान उपस्थितान ॥ 15 ॥

  16. स संवृतस तदा विप्रैर आशीर्वादविवक्षुभिः शुशुभे विमलश चन्द्रस तारागणवृतॊ यथा ॥ 16 ॥

  17. तान स संपूजयाम आस कौन्तेयॊ विधिवद दविजान धौम्यं गुरुं पुरस्कृत्य जयेष्ठं पितरम एव च ॥ 17 ॥

  18. सुमनॊमॊदकै रत्नैर हिरण्येन च भूरिणा गॊभिर वस्त्रैश च राजेन्द्र विविधैश च किम इच्छकैः ॥ 18 ॥

  19. ततः पुण्याहघॊषॊ ऽभूद दिवं सतब्ध्वेव भारत सुहृदां हर्षजननः पुण्यः शरुतिसुखावहः ॥ 19 ॥

  20. हंसवन नेदुषां राजन दविजानां तत्र भारती शुश्रुवे वेदविदुषां पुष्कलार्थ पदाक्षरा ॥ 20 ॥

  21. ततॊ दुन्दुभिनिर्घॊषः शङ्खानां च मनॊरमः जयं परवदतां तत्र सवनः परादुरभून नृप ॥ 21 ॥

  22. निःशब्दे च सथिते तत्र ततॊ विप्रजने पुनः राजानं बराह्मण छद्मा चार्वाकॊ राक्षसॊ ऽबरवीत ॥ 22 ॥

  23. तत्र दुर्यॊधन सखा भिक्षुरूपेण संवृतः सांख्यः शिखी तरिदण्डी च धृष्टॊ विगतसाध्वसः ॥ 23 ॥

  24. वृतः सर्वैस तदा विप्रैर आशीर्वादविवक्षुभिः परं सहस्रै राजेन्द्र तपॊ नियमसंस्थितैः ॥ 24 ॥

  25. स दुष्टः पापम आशंसन पाण्डवानां महात्मनाम अनामन्त्र्यैव तान विप्रांस तम उवाच महीपतिम ॥ 25 ॥

  26. इमे पराहुर दविजाः सर्वे समारॊप्य वचॊ मयि धिग भवन्तं कु नृपतिं जञातिघातिनम अस्तु वै ॥ 26 ॥

  27. किं ते राज्येन कौन्तेय कृत्वेमं जञातिसंक्षयम घातयित्वा गुरूंश चैव मृतं शरेयॊ न जीवितम ॥ 27 ॥

  28. इति ते वै दविजाः शरुत्वा तस्य घॊरस्य रक्षसः विव्यथुश चुक्रुशुश चैव तस्य वाक्यप्रधर्षिताः ॥ 28 ॥

  29. ततस ते बराह्मणाः सर्वे स च राजा युधिष्ठिरः वरीडिताः परमॊद्विग्नास तूष्णीम आसन विशां पते ॥ 29 ॥

  30. [युधिस्ठिर] परसीदन्तु भवन्तॊ मे परणतस्याभियाचतः परत्यापन्नं वयसनिनं न मां धिक कर्तुम अर्हथ ॥ 30 ॥

  31. [वैषम्पायन] ततॊ राजन बराह्मणास ते सर्व एव विशां पते ऊचुर नैतद वचॊ ऽसमाकं शरीर अस्तु तव पार्थिव ॥ 31 ॥

  32. जज्ञुश चैव महात्मानस ततस तं जञानचक्षुषा बराह्मणा वेद विद्वांसस तपॊभिर विमली कृताः ॥ 32 ॥

  33. [बराह्मणाह] एष दुर्यॊधन सखा चार्वाकॊ नाम राक्षसः परिव्राजकरूपेण हितं तस्य चिकीर्षति ॥ 33 ॥

  34. न वयं बरूम धर्मात्मन वयेतु ते भयम ईदृशम उपतिष्ठतु कल्याणं भवन्तं भरातृभिः सह ॥ 34 ॥

  35. [वैषम्पायन] ततस ते बराह्मणाः सर्वे हुंकारैः करॊधमूर्छिताः निर्भर्त्सयन्तः शुचयॊ निजघ्नुः पापराक्षसम ॥ 35 ॥

  36. स पपात विनिर्दग्धस तेजसा बरह्मवादिनाम महेन्द्राशनिनिर्दग्धः पादपॊ ऽङकुरवान इव ॥ 36 ॥

  37. पूजिताश च ययुर विप्रा राजानम अभिनन्द्य तम राजा च हर्षम आपेदे पाण्डवः स सुहृज्जनः ॥ 37 ॥

  38. [वासुदेव] बराह्मणास तात लॊके ऽसमिन्न अर्चनीयाः सदा मम एते भूमिचरा देवा वाग विषाः सुप्रसादकाः ॥ 38 ॥

  39. पुरा कृतयुगे तात चार्वाकॊ नाम राक्षसः तपस तेपे महाबाहॊ बदर्यां बहु वत्सरम ॥ 39 ॥

  40. छन्द्यमानॊ वरेणाथ बराह्मणा स पुनः पुनः अभयं सर्वभूतेभ्यॊ वरयाम आस भारत ॥ 40 ॥

  41. दविजावमानाद अन्यत्र परादाद वरमम उत्तमम अभयं सर्वभूतेभ्यस ततस तस्मै जगत परभुः ॥ 41 ॥

  42. स तु लब्धवरः पापॊ देवान अमितविक्रमः राक्षसस तापयाम आस तीव्रकर्मा महाबलः ॥ 42 ॥

  43. ततॊ देवाः समेत्याथ बराह्मणम इदम अब्रुवन वधाय रक्षसस तस्य बलविप्रकृतास तदा ॥ 43 ॥

  44. तान उवाचाव्ययॊ देवॊ विहितं तत्र वै मया यथास्य भविता मृत्युर अचिरेणैव भारत ॥ 44 ॥

  45. राजा दुर्यॊधनॊ नाम सखास्य भविता नृप तस्य सनेहावबद्धॊ ऽसौ बराह्मणान अवमस्यते ॥ 45 ॥

  46. तत्रैनं रुषिता विप्रा विप्रकारप्रधर्षिताः धक्ष्यन्ति वाग्बलाः पापं ततॊ नाशं गमिष्यति ॥ 46 ॥

  47. स एष निहतः शेते बरह्मदण्डेन राक्षसः चार्वाकॊ नृपतिश्रेष्ठ मा शुचॊ भरतर्षभ ॥ 47 ॥

  48. हतास ते कषत्रधर्मेण जञातयस तव पार्थिव सवर्गताश च महात्मानॊ वीराः कषत्रिय पुंगवाः ॥ 48 ॥

  49. स तवम आतिष्ठ कल्याणं मा ते भूद गलानिर अच्युत शत्रूञ जहि परजा रक्ष दविजांश च परतिपालय ॥ 49 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 40

Previous: अध्याय 38