[भृगु] असृजद बराह्मणान एव पूर्वं बरह्मा परजापतिः आत्मतेजॊ ऽभिनिर्वृत्तान भास्कराग्निसमप्रभान ॥ 1 ॥
ततः सत्यं च धर्मं च तपॊ बरह्म च शाश्वतम आचारं चैव शौचं च सवर्गाय विदधे परभुः ॥ 2 ॥
देवदानवगन्धर्वदैत्यासुरमहॊरगाः यक्षरास्कस नागाश च पिशाचा मनुजास तथा ॥ 3 ॥
बराह्मणाः कषत्रिया वैश्याः शूद्राश च दविजसत्तम ये चान्ये भूतसंघानां संघास तांश चापि निर्ममे ॥ 4 ॥
बराह्मणानां सितॊ वर्णः कषत्रियाणां तु लॊहितः वैश्यानां पीतकॊ वर्णः शूद्राणाम असितस तथा ॥ 5 ॥
[भ] चातुर्वर्ण्यस्य वर्णेन यदि वर्णॊ विभज्यते सर्वेषां खलु वर्णानां दृश्यते वर्णसंकरः ॥ 6 ॥
कामः करॊधॊ भयं लॊभः शॊकश चिन्ता कषुधा शरमः सर्वेषां नः परभवति कस्माद वर्णॊ विभज्यते ॥ 7 ॥
सवेदमूत्र पुरीषाणि शलेष्मा पित्तं सशॊनितम तनुः कषरति सर्वेषां कस्माद वर्णॊ विभज्यते ॥ 8 ॥
जङ्गमानाम असंख्येयाः सथावराणां च जातयः तेषां विविधवर्णानां कुतॊ वर्णविनिश्चयः ॥ 9 ॥
[भ] न विशेषॊ ऽसति वर्णानां सर्वं बराह्मम इदं जगत बरह्मणा पूर्वसृष्टं हि कर्मभिर वर्णतां गतम ॥ 10 ॥
कामभॊग परियास तीक्ष्णाः करॊधनाः परिय साहसाः तयक्तस्वधर्मा रक्ताङ्गास ते दविजाः कषत्रतां गताः ॥ 11 ॥
गॊषु वृत्तिदं समाधाय पीताः कृष्युपजीविनः सवधर्मं नानुतिष्ठन्ति ते दविजा वैश्यतां गताः ॥ 12 ॥
हिंसानृत परिया लुब्धाः सर्वकर्मॊपजीविनः कृष्णाः शौचपरिभ्रष्टास ते दविजाः शूद्रतां गताः ॥ 13 ॥
इत्य एतैर कर्मभिर वयस्ता दविजा वर्णान्तरं गताः धर्मॊ यज्ञक्रिया चैषां नित्यं न परतिषिध्यते ॥ 14 ॥
वर्णाश चत्वार एते हि येषां बराह्मी सरस्वती विहिता बरह्मणा पूर्वं लॊभात तव अज्ञानतां गताः ॥ 15 ॥
बराह्मणा धर्मतन्त्रस्थास तपस तेषां न नश्यति बरह्म धारयतां नित्यं वरतानि नियमांस तथा ॥ 16 ॥
बरह्म चैतत पुरा सृष्टं ये न जानन्त्य अतद्विदः तेषां बहुविधास तव अन्यास तत्र तत्र हि जातयः ॥ 17 ॥
पिशाचा राक्षसाः परेता बहुधा मलेच्छ जातयः परनस्त जञानविज्ञानाः सवच्छन्दाचार चेष्टिताः ॥ 18 ॥
परजा बराह्मण संस्काराः सवधर्मकृतनिश्चयाः ऋषिभिः सवेन तपसा सृज्यन्ते चापरे परैः ॥ 19 ॥
आदिदेव समुद्भूता बरह्म मूलाक्षयाव्यया सा सृष्टिर मानसी नाम धर्मतन्त्र परायना ॥ 20 ॥
शान्तिपर्व · Shanti Parva
अध्याय 181
Reach this point to mark the section finished.
Continue to अध्याय 182