धर्मDharmic Data

स्त्रीपर्व · Stri Parva

अध्याय 25

  1. [ग] काम्बॊजं पश्य दुर्धर्षं काम्बॊजास्तरणॊचितम शयानम ऋषभस्कन्धं हतं पांसुशु माधव ॥ 1 ॥

  2. यस्य कषतजसंदिग्धौ बाहू चन्दनरूषितौ अवेक्ष्य कृपणं भार्या विलपत्य अतिदुःखिता ॥ 2 ॥

  3. इमौ तौ परिघप्रख्यौ बाहू शुभतलाङ्गुली ययॊर विवरम आपन्नां न रतिर मां पुराजहत ॥ 3 ॥

  4. कां गतिं नु गमिष्यामि तवया हीना जनेश्वर दूरबन्धुर नाथेव अतीव मधुरस्वरा ॥ 4 ॥

  5. आतपे कलाम्यमानानां विविधानाम इव सरजाम कलान्तानाम अपि नारीणां न शरीर जहति वै तनुम ॥ 5 ॥

  6. शयानम अभितः शूरं कालिङ्गं मधुसूदन पश्य दीप्ताङ्गद युगप्रतिबद्ध महाभुजम ॥ 6 ॥

  7. मागधानाम अधिपतिं जयत्सेनं जनार्दन परिवार्य पररुदिता मागध्यः पश्य यॊषितः ॥ 7 ॥

  8. आसाम आयतनेत्राणां सुस्वराणां जनार्दन मनः शरुतिहरॊ नादॊ मनॊ मॊहयतीव मे ॥ 8 ॥

  9. परकीर्णसर्वाभरणा रुदन्त्यः शॊककर्शिताः सवास्तीर्णशयनॊपेता मागध्यः शेरते भुवि ॥ 9 ॥

  10. कॊसलानाम अधिपतिं राजपुत्रं बृहद्बलम भर्तारं परिवार्यैताः पृथक पररुदिताः सत्रियः ॥ 10 ॥

  11. अस्य गात्रगतान बाणान कार्ष्णि बाहुबलार्पितान उद्धरन्त्य असुखाविष्टा मूर्छमानाः पुनः पुनः ॥ 11 ॥

  12. आसां सर्वानवद्यानाम आतपेन परिश्रमात परम्लान नलिनाभानि भान्ति वक्त्राणि माधव ॥ 12 ॥

  13. दरॊणेन निहताः शूराः शेरते रुचिराङ्गदाः दरॊणेनाभिमुखाः सर्वे भरातरः पञ्च केलयाः ॥ 13 ॥

  14. तप्तकाञ्चनवर्माणस ताम्रध्वजरथस्रजः भासयन्ति महीं भासा जवलिता इव पावकाः ॥ 14 ॥

  15. दरॊणेन दरुपदं संख्ये पश्य माधव पातितम महाद्विपम इवारण्ये सिंहेन महता हतम ॥ 15 ॥

  16. पाञ्चालराज्ञॊ विपुलं पुण्डरीकाक्ष पाण्डुरम आतपत्रं समाभाति शरदीव दिवाकरः ॥ 16 ॥

  17. एतास तु दरुपदं वृद्धं सनुषा भार्याश च दुःखिताः दग्ध्वा गच्छन्ति पाञ्चाल्यं राजानम अपसव्यतः ॥ 17 ॥

  18. धृष्टकेतुं महेष्वासं चेदिपुंगवम अङ्गनाः दरॊणेन निहतं शूरं हरन्ति हृतचेतसः ॥ 18 ॥

  19. दरॊणास्त्रम अभिहत्यैष विमर्दे मधुसूदन महेष्वासॊ हतः शेते नद्या हृत इव दरुमः ॥ 19 ॥

  20. एष चेदिपतिः शूरॊ धृष्टकेतुर महारथः शेते विनिहतः संख्ये हत्वा शत्रून सहस्रशः ॥ 20 ॥

  21. वितुद्यमानं विहगैस तं भार्याः परत्युपस्थिताः चेदिराजं हृषीकेशहतं सबलबान्धवम ॥ 21 ॥

  22. दाशार्ही पुत्रजं वीरं शयानं सत्यविक्रमम आरॊप्याङ्के रुदन्त्य एताश चेदिराजवराङ्गनाः ॥ 22 ॥

  23. अस्य पुत्रं हृषीकेशसुवक्त्रं चारुकुण्डलम दरॊणेन समरे पश्य निकृत्तं बहुधा शरैः ॥ 23 ॥

  24. पितरं नूनम आजिस्थं युध्यमानं परैः सह नाजहात पृष्ठतॊ वीरम अद्यापि मधुसूदन ॥ 24 ॥

  25. एवं ममापि पुत्रस्य पुत्रः पितरम अन्वगात दुर्यॊधनं महाबाहॊ लक्ष्मणः परवीरहा ॥ 25 ॥

  26. विन्दानुविन्दाव आवन्त्यौ पतितौ पश्य माधव हिमान्ते पुष्पितौ शालौ मरुता गलिताव इव ॥ 26 ॥

  27. काञ्चनाङ्गदवर्माणौ बाणखड्गधनुर्धरौ ऋषभप्रति रूपाक्षौ शयानौ विमलस्रजौ ॥ 27 ॥

  28. अवध्याः पाण्डवाः कृष्ण सर्व एव तवया सह ये मुक्ता दरॊण भीष्माभ्यां कर्णाद वैकर्तनात कृपात ॥ 28 ॥

  29. दुर्यॊधनाद दरॊणसुतात सैन्धवाच च महारथात सॊमदत्ताद विकर्णाच च शूराच च कृतवर्मणः ये हन्युः शस्त्रवेगेन देवान अपि नरर्षभाः ॥ 29 ॥

  30. त इमे निहताः संख्ये पश्य कालस्य पर्ययम नातिभारॊ ऽसति दैवस्य धरुवं माधव कश चन यद इमे निहताः शूराः कषत्रियैः कषत्रियर्षभाः ॥ 30 ॥

  31. तदैव निहताः कृष्ण मम पुत्रास तरस्विनः यदैवाकृत कामस तवम उपप्लव्यं गतः पुनः ॥ 31 ॥

  32. शंतनॊश चैव पुत्रेण पराज्ञेन विदुरेण च तदैवॊक्तास्मि मा सनेहं कुरुष्वात्म सुतेष्व इति ॥ 32 ॥

  33. तयॊर न दर्शनं तात मिथ्या भवितुम अर्हति अचिरेणैव मे पुत्रा भस्मीभूता जनार्दन ॥ 33 ॥

  34. [व] इत्य उक्त्वा नयपतद भूमौ गान्धारी शॊककर्शिता दुःखॊपहत विज्ञाना धैर्यम उत्सृज्य भारत ॥ 34 ॥

  35. ततः कॊपपरीताङ्गी पुत्रशॊकपरिप्लुता जगाम शौरिं दॊषेण गान्धारी वयथितेन्द्रिया ॥ 35 ॥

  36. [ग] पाण्डवा धार्तराष्ट्राश च दरुग्धाः कृष्ण परस्परम उपेक्षिता विनश्यन्तस तवया कस्माज जनार्दन ॥ 36 ॥

  37. शक्तेन बहु भृत्येन विपुले तिष्ठता बले उभयत्र समर्थेन शरुतवाक्येन चैव ह ॥ 37 ॥

  38. इच्छतॊपेक्षितॊ नाशः कुरूणां मधुसूदन यस्मात तवया महाबाहॊ फलं तस्माद अवाप्नुहि ॥ 38 ॥

  39. पतिशुश्रूषया यन मे तपः किं चिद उपार्जितम तेन तवां दुरवापात्मञ शप्स्ये चक्रगदाधर ॥ 39 ॥

  40. यस्मात परस्परं घनन्तॊ जञातयः कुरुपाण्डवाः उपेक्षितास ते गॊविन्द तस्माज जञातीन वधिष्यसि ॥ 40 ॥

  41. तवम अप्य उपस्थिते वर्षे षट्त्रिंशे मधुसूदन हतज्ञातिर हतामात्यॊ हतपुत्रॊ वनेचरः कुत्सितेनाभ्युपायेन निधनं समवाप्स्यसि ॥ 41 ॥

  42. तवाप्य एवं हतसुता निहतज्ञातिबान्धवाः सत्रियः परिपतिष्यन्ति यथैता भरत सत्रियः ॥ 42 ॥

  43. [व] तच छरुत्वा वचनं घॊरं वासुदेवॊ महामनाः उवाच देवीं गान्धारीम ईषद अभ्युत्स्मयन्न इव ॥ 43 ॥

  44. संहर्ता वृष्णिचक्रस्य नान्यॊ मद विद्यते शुभे जाने ऽहम एतद अप्य एवं चीर्णं चरसि कषत्रिये ॥ 44 ॥

  45. अवध्यास ते नरैर अन्यैर अपि वा देवदानवैः परस्परकृतं नाशम अतः पराप्स्यन्ति यादवाः ॥ 45 ॥

  46. इत्य उक्तवति दाशार्हे पाण्डवास तरस्तचेतसः बभूवुर भृशसंविग्ना निराशाश चापि जीविते ॥ 46 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 26

Previous: अध्याय 24