धर्मDharmic Data

स्त्रीपर्व · Stri Parva

अध्याय 23

  1. [ग] एष शल्यॊ हतः शेते साक्षान नकुल मातुलः धर्मज्ञेन सता तात धर्मराजेन संयुगे ॥ 1 ॥

  2. यस तवया सपर्धते नित्यं सर्वत्र पुरुषर्षभ स एष निहतः शेते मद्रराजॊ महारथः ॥ 2 ॥

  3. येन संगृह्णता तात रथम आधिरथेर युधि जवार्थं पाण्डुपुत्राणां तथा तेजॊवधः कृतः ॥ 3 ॥

  4. अहॊ धिक पश्य शल्यस्य पूर्णचन्द्र सुदर्शनम मुखं पद्मपलाशाक्षं वडैर आदष्टम अव्रणम ॥ 4 ॥

  5. एषा चामीकराभस्य तप्तकाञ्चनस परभा आस्याद विनिःसृता जिह्वा भक्ष्यते कृष्णपक्षिभिः ॥ 5 ॥

  6. युधिष्ठिरेण निहतं शल्यं समितिशॊभनम रुदन्त्यः पर्युपासन्ते मद्रराजकुलस्त्रियः ॥ 6 ॥

  7. एताः सुसूक्ष्म वसना मद्रराजं नरर्षभम करॊशन्त्य अभिसमासाद्य कषत्रियाः कषत्रियर्षभम ॥ 7 ॥

  8. शल्यं निपतितं नार्यः परिवार्याभितः सथिताः वाशिता गृष्टयः पङ्के परिमग्नम इवर्षभम ॥ 8 ॥

  9. शल्यं शरणदं शूरं पश्यैनं रथसत्तमम शयानं वीरशयने शरैर विशकलीकृतम ॥ 9 ॥

  10. एष शैलालयॊ राजा भगदत्तः परतापवान गजाङ्कुश धरः शरेष्ठः शेते भुवि निपातितः ॥ 10 ॥

  11. यस्य रुक्ममयी माला शिरस्य एषा विराजते शवापदैर भक्ष्यमाणस्य शॊभयन्तीव मूर्धजान ॥ 11 ॥

  12. एतेन किल पार्थस्य युद्धम आसीत सुदारुणम लॊमहर्षणम अत्युग्रं शक्रस्य बलिना यथा ॥ 12 ॥

  13. यॊधयित्वा महाबाहुर एष पार्थं धनंजयम संशयं गमयित्वा च कुन्तीपुत्रेण पातितः ॥ 13 ॥

  14. यस्य नास्ति समॊ लॊके शौर्ये वीर्ये च कश चन स एष निहतः शेते भीष्मॊ भीष्मकृद आहवे ॥ 14 ॥

  15. पश्य शांतनवं कृष्ण शयानं सूर्यवर्चसम युगान्त इव कालेन पातितं सूर्यम अम्बरात ॥ 15 ॥

  16. एष तप्त्वा रणे शत्रूञ शस्त्रतापेन वीर्यवान नरसूर्यॊ ऽसतम अभ्येति सूर्यॊ ऽसतम इव केशव ॥ 16 ॥

  17. शरतल्पगतं वीरं धर्मे देवापिना समम शयानं वीरशयने पश्य शूर निषेविते ॥ 17 ॥

  18. कर्णिनालीकनाराचैर आस्तीर्य शयनॊत्तमम आविश्य शेते भगवान सकन्दः शरवणं यथा ॥ 18 ॥

  19. अतूल पूर्णं गाङ्गेयस तरिभिर बाणैः समन्वितम उपधायॊपधानाग्र्यं दत्तं गाण्डीवधन्वना ॥ 19 ॥

  20. पालयानः पितुः शास्त्रम ऊर्ध्वरेता महायशाः एष शांतनवः शेते माधवाप्रतिमॊ युधि ॥ 20 ॥

  21. धर्मात्मा तात धर्मज्ञः पारम्पर्येण निर्णये अमर्त्य इव मर्त्यः सन्न एष पराणान अधारयत ॥ 21 ॥

  22. नास्ति युद्धे कृती कश चिन न विद्वान न पराक्रमी यत्र शांतनवॊ भीष्मः शेते ऽदय निहतः परैः ॥ 22 ॥

  23. सवयम एतेन शूरेण पृच्छ्यमानेन पाण्डवैः धर्मज्ञेनाहवे मृत्युर आख्यातः सत्यवादिना ॥ 23 ॥

  24. परनष्टः कुरुवंशश च पुनर येन समुद्धृतः स गतः कुरुभिः सार्धं महाबुद्धिः पराभवम ॥ 24 ॥

  25. धर्मेषु कुरवः कं नु परिप्रक्ष्यन्ति माधव गते देवव्रते सवर्गं देवकल्पे नरर्षभे ॥ 25 ॥

  26. अर्जुनस्य विनेतारम आचार्यं सात्यकेस तथा तं पश्य पतितं दरॊणं कुरूणां गुरु सत्तमम ॥ 26 ॥

  27. अस्त्रं चतुर्विधं वेद यथैव तरिदशेश्वरः भार्गवॊ वा महावीर्यस तथा दरॊणॊ ऽपि माधव ॥ 27 ॥

  28. यस्य परसादाद बीभत्सुः पाण्डवः कर्म दुष्करम चकार स हतः शेते नैनम अस्त्राण्य अपालयन ॥ 28 ॥

  29. यं पुरॊधाय कुरव आह्वयन्ति सम पाण्डवान सॊ ऽयं शस्त्रभृतां शरेष्ठॊ दरॊणः शस्त्रैः पृथक कृतः ॥ 29 ॥

  30. यस्य निर्दहतः सेनां गतिर अग्नेर इवाभवत स भूमौ निहतः शेते शान्तार्चिर इव पावकः ॥ 30 ॥

  31. धनुर मुष्टिर अशीर्णश च हस्तावापश च माधव दरॊणस्य निहतस्यापि दृश्यते जीवतॊ यथा ॥ 31 ॥

  32. वेदा यस्माच च चत्वारः सर्वास्त्राणि च केशव अनपेतानि वै शूराद यथैवादौ परजापतेः ॥ 32 ॥

  33. बन्दनार्हाव इमौ तस्य बन्दिभिर वन्दितौ शुभौ गॊमायवॊ विकर्षन्ति पादौ शिष्यशतार्चितौ ॥ 33 ॥

  34. दरॊणं दरुपदपुत्रेण निहतं मधुसूदन कृपी कृपणम अन्वास्ते दुःखॊपहत चेतना ॥ 34 ॥

  35. तां पश्य रुदतीम आर्तां मुखकेशीम अधॊमुखीम हतं पतिम उपासन्तीं दरॊणं शस्त्रभृतां वरम ॥ 35 ॥

  36. बाणैर भिन्नतनु तराणं धृष्टद्युम्नेन केशव उपास्ते वै मृधे दरॊणं जटिला बरह्मचारिणी ॥ 36 ॥

  37. परेतकृत्ये च यतते कृपी कृपणम आतुरा हतस्य समरे भर्तुः सुकुमारी यशस्विनी ॥ 37 ॥

  38. अग्नीन आहृत्य विधिवच चितां परज्वाल्य सर्वशः दरॊणम आधाय गायन्ति तरीणि सामानि सामगाः ॥ 38 ॥

  39. किरन्ति च चिताम एते जटिला बरह्मचारिणः धनुर्भिः शक्तिभिश चैव रथनीदैश च माधव ॥ 39 ॥

  40. शस्त्रैश च विविधैर अन्यैर धक्ष्यन्ते भूरि तेजसम त एते दरॊणम आधाय शंसन्ति च रुदन्ति च ॥ 40 ॥

  41. सामभिस तरिभिर अन्तःस्थैर अनुशंसन्ति चापरे अग्नाव अग्निम इवाधाय दरॊणं हुत्वा हुताशने ॥ 41 ॥

  42. गच्छन्त्य अभिमुखा गङ्गां दरॊणशिष्या दविजातयः अपसव्यां चितिं कृत्वा पुरस्कृत्य कृपीं तदा ॥ 42 ॥

Reach this point to mark the section finished.

Continue to अध्याय 24

Previous: अध्याय 22