[स] स एवं चिन्तयित्वा तु दरॊणपुत्रॊ विशां पते अवतीर्य रथॊपस्थाद दध्यौ संप्रयतः सथितः ॥ 1 ॥
[द] उग्रं सथाणुं शिवं रुद्रं शर्वम ईशानम ईश्वरम गिरिशं वरदं देवं भवं भावनम अव्ययम ॥ 2 ॥
शितिकण्ठम अजं शक्रं करथं करतुहरं हरम विश्वरूपं विरूपाक्षं बहुरूपम उमापतिम ॥ 3 ॥
शमशानवासिनं दृप्तं महागणपतिं परभुम खट्वाङ्गधारिणं मुण्डं जटिलं बरह्मचारिणम ॥ 4 ॥
मनसाप्य असुचिन्त्येन दुष्करेणाल्प चेतसा सॊ ऽहम आत्मॊपहारेण यक्ष्ये तरिपुरघातिनम ॥ 5 ॥
सतुतं सतुत्यं सतूयमानम अमॊघं चर्म वाससम विलॊहितं नीलकण्ठम अपृक्थं दुर्निवारणम ॥ 6 ॥
शुक्रं विश्वसृजं बरह्म बरह्मचारिणम एव च वरतवन्तं तपॊनित्यम अनन्तं तपतां गतिम ॥ 7 ॥
बहुरूपं गणाध्यक्षं तयक्षं पारिषद परियम गणाध्यक्षेक्षित मुखं गौरी हृदयबल्लभम ॥ 8 ॥
कुमार पितरं पिङ्गं गॊवृषॊत्तम वाहनम तनु वाससम अत्युग्रम उमा भूषणतत्परम ॥ 9 ॥
परं परेभ्यः परमं परं यस्मान न विद्यते इष्वस्त्रॊत्तमभर्तारं दिग अन्तं चैव दक्षिणम ॥ 10 ॥
हिरण्यकवचं देवं चन्द्र मौलिविभूषितम परपद्ये शरणं देवं परमेण समाधिना ॥ 11 ॥
इमां चाप्य आपदं घॊरां तराम्य अद्य सुदुस्तराम सर्वभूतॊपहारेण यक्ष्ये ऽहं शुचिना शुचिम ॥ 12 ॥
इति तस्य वयवसितं जञात्वा तयागात्मकं मनः पुरस्तात काञ्चनी वेदिः परादुरासीन महात्मनः ॥ 13 ॥
तस्यां वेद्यां तदा राजंश चित्रभानुर अजायत दयां दिशॊ विदिशः खं च जवालाभिर अभिपूरयन ॥ 14 ॥
दीप्तास्य नयनाश चात्र नैकपादशिरॊ भुजाः दविपशैलप्रतीकाशाः परादुरासन महाननाः ॥ 15 ॥
शववराहॊष्ट्र रूपाश च हयगॊमायु गॊमुखाः ऋक्षमार्जार वदना वयाघ्रद्वीपिमुखास तथा ॥ 16 ॥
काकवक्त्राः पलव मुखाः शुकवक्त्रास तथैव च महाजगर वक्त्राश च हंसवक्त्राः सितप्रभाः ॥ 17 ॥
दार्वाघाट मुखाश चैव चाष वक्त्राश च भारत कूर्मनक्रमुखाश चैव शिशुमार मुखास तथा ॥ 18 ॥
महामकर वक्त्राश च तिमिवक्त्रास तथैव च हरि वक्त्राः करौञ्चमुखाः कपॊतेभ मुखास तथा ॥ 19 ॥
पारावत मुखाश चैव मद्गुवक्त्रास तथैव च पाणिकर्णाः सहस्राक्षास तथैव च शतॊदराः ॥ 20 ॥
निर्मांसाः कॊक वत्राश च शयेनवक्त्राश च भारत तथैवाशिरसॊ राजन्न ऋक्षवत्राश च भीषणाः ॥ 21 ॥
परदीप्तनेत्रजिह्वाश च जवाला वक्त्रास तथैव च मेषवक्त्रास तथैवान्ये तहा छाग मुखा नृप ॥ 22 ॥
शङ्खाभाः शङ्खवक्त्राश च शङ्खकर्णास तथैव च शङ्खमाला परिकराः शङ्खध्वनि समस्वनाः ॥ 23 ॥
जटाधराः पञ्च शिखास तथा मुण्डाः कृशॊदराः चतुर्दंष्ट्राश चतुर्जिह्वाः शङ्कुकर्णाः किरीटिनः ॥ 24 ॥
मौली धराश च राजेन्द्र तथाकुञ्चित मूर्धजाः उष्णीषिणॊ मुकुटिनश चारु वक्त्राः सवलंकृताः ॥ 25 ॥
पद्मॊत्पलापीड धरास तथा कुमुदधारिणः माहात्म्येन च संयुक्ताः शतशॊ ऽथ सहस्रशः ॥ 26 ॥
शतघ्नी चक्रहस्ताश च तथा मुसलपाणयः भुशुण्डी पाशहस्ताश च गदाहस्ताश च भारत ॥ 27 ॥
पृष्ठेषु बद्धॊषुधयश चित्रबाणा रणॊत्कटाः सध्वजाः सपताकाश च सघण्टाः सपरश्वधाः ॥ 28 ॥
महापाशॊद्यत करास तथा लगुड पाणयः सथूणा हस्ताः खड्गहस्ताः सर्पॊच्छ्रितकिरीटिनः महासर्पाङ्गद धराश चित्राभरण धारिणः ॥ 29 ॥
रजॊध्वस्ताः पङ्कदिग्धाः सर्वे शुक्लाम्बर सरजः नीलाङ्गाः कमलाङ्गाश च मुण्डवक्त्रास तथैव च ॥ 30 ॥
भेरीशङ्खमृदङ्गांस ते झर्झरानक गॊमुखान अवादयन पारिषदाः परहृष्टाः कनकप्रभाः ॥ 31 ॥
गायमानास तथैवान्ये नृत्यमानास तथापरे लङ्घयन्तः पलवन्तश च वल्गन्तश च महाबलाः ॥ 32 ॥
धावन्तॊ जवनाश चण्डाः पवनॊद्धूत मूर्धजाः मत्ता इव महानागा विनदन्तॊ मुहुर मुहुः ॥ 33 ॥
सुभीमा घॊररूपाश च शूलपट्टिशपाणयः नाना विराग वसनाश चित्रमाल्यानुलेपनाः ॥ 34 ॥
रत्नचित्राङ्गद धराः समुद्यतकरास तथा हन्तारॊ दविषतां शूराः परसह्यासह्य विक्रमाः ॥ 35 ॥
पातारॊ ऽसृग वसाद्यानां मांसान्त्र कृतभॊजनाः चूडालाः कर्णिकालाश च परकृशाः पिठरॊदराः ॥ 36 ॥
अतिह्रस्वातिदीर्घाश च परबलाश चातिभैरवाः विकटाः काललम्बौष्ठा बृहच छेफास्थि पिण्डिकाः ॥ 37 ॥
महार्हनाना मुकुटा मुण्डाश च जटिलाः परे सार्केन्दु गरहनक्षत्रां दयां कुर्युर ये महीतले ॥ 38 ॥
उत्सहेरंश च ये हन्तुं भूतग्रामं चतुर्विधम ये च वीतभया नित्यं हरस्य भरुकुटी भटाः ॥ 39 ॥
कामकार कराः सिद्धास तरैलॊक्यस्येश्वरेश्वराः नित्यानन्द परमुदिता वाग ईशा वीतमत्सराः ॥ 40 ॥
पराप्याष्ट गुणम ऐश्वर्यं ये न यान्ति च विस्मयम येषां विस्मयते नित्यं भगवान कर्मभिर हरः ॥ 41 ॥
मनॊवाक कर्मभिर भक्तैर नित्यम आराधितश च यैः मनॊवाक कर्मभिर भक्तान पाति पुत्रान इवौरसान ॥ 42 ॥
पिबन्तॊ ऽसृग वसास तव अन्ये करुद्धा बरह्म दविषां सदा चतुविंशात्मकं सॊमं ये पिबन्ति च नित्यदा ॥ 43 ॥
शरुतेन बरह्मचर्येण तपसा च दमेन च ये समाराध्य शूलाङ्कं भव सायुज्यम आगताः ॥ 44 ॥
यैर आत्मभूतैर भगवान पार्वत्या च महेश्वरः सह भूतगणान भुङ्क्ते भूतभव्य भवत परभुः ॥ 45 ॥
नाना विचित्रहसित कष्वेडितॊत्क्रुष्ट गर्जितैः संनादयन्तस ते विश्वम अश्वत्थामानम अभ्ययुः ॥ 46 ॥
संस्तुवन्तॊ महादेवं भाः कुर्वाणाः सुवर्चसः विवर्धयिषवॊ दरौणेर महिमानं महात्मनः ॥ 47 ॥
जिज्ञासमानास तत तेजः सौप्तिकं च दिदृक्षवः भीमॊग्रपरिघालातशूलपट्टिशपाणयः घॊररूपाः समाजग्मुर भूतसंघाः समन्ततः ॥ 48 ॥
जनयेयुर भयं ये सम तरैलॊक्यस्यापि दर्शनात तान परेक्षमाणॊ ऽपि वयथां न चकार महाबलः ॥ 49 ॥
अथ दरौणिर धनुष्पाणिर बद्धगॊधाङ्गुलि तरवान सवयम एवात्मनात्मानम उपहारम उपाहरत ॥ 50 ॥
धनूंषि समिधस तत्र पवित्राणि शिताः शराः हविर आत्मवतश चात्मा तस्मिन भारत कर्मणि ॥ 51 ॥
ततः सौम्येन मन्त्रेण दरॊणपुत्रः परतापवान उपहारं महामन्युर अथात्मानम उपाहरत ॥ 52 ॥
तं रुद्रं रौद्रकर्माणं रौद्रैः कर्मभिर अच्युतम अभिष्टुत्य महात्मानम इत्य उवाच कृताज्ञ्जलिः ॥ 53 ॥
इमम आत्मानम अद्याहं जातम आङ्गिरसे कुले अग्नौ जुहॊमि भगवन परतिगृह्णीष्व मां बलिम ॥ 54 ॥
भवद्भक्त्या महादेव परमेण समाधिना अस्याम आपदि विश्वात्नन्न उपाकुर्मि तवाग्रतः ॥ 55 ॥
तवयि सर्वाणि भूतानि सर्वभूतेषु चासि वै गुणानां हि परधानानाम एकत्वं तवयि तिष्ठति ॥ 56 ॥
सर्वभूताशयविभॊ हविर भूतम उपस्थितम परतिगृहाण मां देवयद्य अशक्याः परे मया ॥ 57 ॥
इत्य उक्त्वा दरौणिर आस्थाय तां वेदीं दीप्तपावकाम संत्यक्तात्मा समारुह्य कृष्णवर्त्मन्य उपाविशत ॥ 58 ॥
तम ऊर्ध्वबाहुं निश्चेष्टं दृष्ट्वा हविर उपस्थितम अब्रवीद भगवान साक्षान महादेवॊ हसन्न इव ॥ 59 ॥
सत्यशौचार्जव तयागैस तपसा नियमेन च कषान्त्या भक्त्या च धृत्या च बुद्ध्या च वचसा तथा ॥ 60 ॥
यथावद अहम आराद्धः कृष्णेनाक्लिष्टकर्मणा तस्माद इष्टतमः कृष्णाद अन्यॊ मम न विद्यते ॥ 61 ॥
कुर्वता तस्य संमानं तवां च जिज्ञासता मया पाञ्चालाः सहसा गुप्ता मायाश च बहुशः कृताः ॥ 62 ॥
कृतस तस्यैष संमानः पाञ्चालान रक्षता मया अभिभूतास तु कालेन नैषाम अद्यास्ति जीवितम ॥ 63 ॥
एवम उक्त्वा महेष्वासं भगवान आत्मनस तनुम आविवेश ददौ चास्मै विमलं खड्गम उत्तमम ॥ 64 ॥
अथाविष्टॊ भगवता भूयॊ जज्वाल तेजसा वर्ष्मवांश चाभवद युद्धे देव सृष्टेन तेजसा ॥ 65 ॥
तम अदृश्यानि भूतानि रक्षांसि च समाद्रवन अभितः शत्रुशिबिरं यान्तं साक्षाद इवेश्वरम ॥ 66 ॥
सौप्तिकपर्व · Sauptika Parva
अध्याय 7
Reach this point to mark the section finished.
Continue to अध्याय 8