[क] शुश्रूषुर अपि दुर्मेधाः पुरुषॊ ऽनियतेन्द्रियः नालं वेदयितुं कृत्स्नौ धर्मार्थाव इति मे मतिः ॥ 1 ॥
तथैव तावन मेधावी विनयं यॊ न शिक्षति न च किं चन जानाति सॊ ऽपि धर्मार्थनिश्चयम ॥ 2 ॥
शुश्रूषुस तव एव मेधावी पुरुषॊ नियतेन्द्रियः जानीयाद आगमान सर्वान गराह्यं च न विरॊधयेत ॥ 3 ॥
अनेयस तव अवमानी यॊ दुरात्मा पापपूरुषः दिष्टम उत्सृज्य कल्याणं करॊति बहु पापकम ॥ 4 ॥
नाथवन्तं तु सुहृदः परतिषेधन्ति पातकात निवर्तते तु लक्ष्मीवान नालक्ष्मीवान निवर्तते ॥ 5 ॥
यथा हय उच्चावचैर वाक्यैः कषिप्तचित्तॊ नियम्यते तथैव सुहृदा शक्यॊ न शक्यस तव अवसीदति ॥ 6 ॥
तथैव सुहृदं पराज्ञं कुर्वाणं कर्म पापकम पराज्ञाः संप्रतिषेधन्ते यथाशक्ति पुनः पुनः ॥ 7 ॥
स कल्याणे मतिं कृत्वा नियम्यात्मानम आत्मना कुरु मे वचनं तात येन पश्चान न तप्यसे ॥ 8 ॥
न वधः पूज्यते लॊके सुप्तानाम इह धर्मतः तथैव नयस्तशस्त्राणां विमुक्तरथवाजिनाम ॥ 9 ॥
ये च बरूयुस तवास्मीति ये च सयुः शरणागताः विमुक्तमूर्धजा ये च ये चापि हतवाहनाः ॥ 10 ॥
अद्य सवप्स्यन्ति पाञ्चाला विमुक्तकवचा विभॊ विश्वस्ता रजनीं सर्वे परेता इव विचेतसः ॥ 11 ॥
यस तेषां तदवस्थानां दरुह्येत पुरुषॊ ऽनृजुः वयक्तं स नरके मज्जेद अगाधे विपुले ऽपलवे ॥ 12 ॥
सर्वास्त्रविदुषां लॊके शरेष्ठस तवम असि विश्रुतः न च ते जातु लॊके ऽसमिन सुसूक्ष्मम अपि किल्बिषम ॥ 13 ॥
तवं पुनः सूर्यसंकाशः शवॊभूत उदिते रवौ परकाशे सर्वभूतानां विजेता युधि शात्रवान ॥ 14 ॥
असंभावित रूपं हि तवयि कर्म विगर्हितम शुक्ले रक्तम इव नयस्तं भवेद इति मतिर मम ॥ 15 ॥
[अष्व] एवम एतद यथात्थ तवम अनुशास्मीह मातुल तैस तु पूर्वमयं सेतुः शतधा विदली कृतः ॥ 16 ॥
परत्यक्षं भूमिपालानां भवतां चापि संनिधौ नयस्तशस्त्रॊ मम पिता धृष्टद्युम्नेन पातितः ॥ 17 ॥
कर्णश च पतिते चक्रे रथस्य रथिनां वरः उत्तमे वयसने सन्नॊ हतॊ गाण्डीवधन्वना ॥ 18 ॥
तथा शांतनवॊ भीष्मॊ नयस्तशस्त्रॊ निरायुधः शिखण्डिनं पुरस्कृत्य हतॊ गाण्डीवधन्वना ॥ 19 ॥
भूरिश्रवा महेष्वासस तथा पराय गतॊ रणे करॊशतां भूमिपालानां युयुधानेन पातितः ॥ 20 ॥
दुर्यॊधनश च भीमेन समेत्य गदया मृधे पश्यतां भूमिपालानाम अधर्मेण निपातितः ॥ 21 ॥
एकाकी बहुभिस तत्र परिवार्य महारथैः अधर्मेण नरव्याघ्रॊ भीमसेनेन पातितः ॥ 22 ॥
विलापॊ भग्नसक्थस्य यॊ मे राज्ञः परिश्रुतः वार्त्तिकानां कथयतां स मे मर्माणि कृन्तति ॥ 23 ॥
एवम अधार्मिकाः पापाः पाञ्चाला भिन्नसेतवः तान एवं भिन्नमर्यादान किं भवान न विगर्हति ॥ 24 ॥
पितृहन्तॄन अहं हत्वा पाञ्चालान निशि सौप्तिके कामं कीटः पतंगॊ वा जन्म पराप्य भवामि वै ॥ 25 ॥
तवरे चाहम अनेनाद्य यद इदं मे चिकीर्षितम तस्य मे तवरमाणस्य कुतॊ निद्रा कुतः सुखम ॥ 26 ॥
न स जातः पुमाँल लॊके कश चिन न च भविष्यति यॊ मे वयावर्तयेद एतां वधे तेषां कृतां मतिम ॥ 27 ॥
[स] एवम उक्त्वा महाराज दरॊणपुत्रः परतापवान एकान्ते यॊजयित्वाश्वान परायाद अभिमुखः परान ॥ 28 ॥
तम अब्रूतां महात्मानौ भॊजशारद्वताव उभौ किम अयं सयन्दनॊ युक्तः किं च कार्यं चिकीर्षितम ॥ 29 ॥
एकसार्थं परयातौ सवस तवया सह नरर्षभ समदुःखसुखौ चैव नावां शङ्कितुम अर्हसि ॥ 30 ॥
अश्वत्थामा तु संक्रुद्धः पितुर वधम अनुस्मरन ताभ्यां तथ्यं तदाचख्यौ यद अस्यात्म चिकीर्षितम ॥ 31 ॥
हत्वा शतसहस्राणि यॊधानां निशितैः शरैः नयस्तशस्त्रॊ मम पिता धृष्टद्युम्नेन पातितः ॥ 32 ॥
तं तथैव हनिष्यामि नयस्तवर्माणम अद्य वै पुत्रं पाञ्चालराजस्य पापं पापेन कर्मणा ॥ 33 ॥
कथं च निहतः पापः पाञ्चालः पशुवन मया शस्त्राहव जितां लॊकान पराप्नुयाद इति मे मतिः ॥ 34 ॥
कषिप्रं संनद्ध कवचौ सखड्गाव आत्तकार्मुकौ समास्थाय परतीक्षेतां रथवर्यौ परंतपौ ॥ 35 ॥
इत्य उक्त्वा रथम आस्थाय परायाद अभिमुखः परान तम अन्वगात कृपॊ राजन कृतवर्मा च सात्वतः ॥ 36 ॥
ते परयाता वयरॊचन्त परान अभिमुखास तरयः हूयमाना यथा यज्ञे समिद्धा हव्यवाहनाः ॥ 37 ॥
ययुश च शिबिरं तेषां संप्रसुप्त जनं विभॊ दवारदेशं तु संप्राप्य दरौणिस तस्थौ रथॊत्तमे ॥ 38 ॥
सौप्तिकपर्व · Sauptika Parva
अध्याय 5
Reach this point to mark the section finished.
Continue to अध्याय 6