[वयास] एषा पूर्वतरा वृत्तिर बराह्मणस्य विधीयते जञानवान एव कर्माणि कुर्वन सर्वत्र सिध्यति ॥ 1 ॥
तत्र चेन न भवेद एवं संशयः कर्म निश्चये किं नु कर्म सवभावॊ ऽयं जञानं कर्मेति वा पुनः ॥ 2 ॥
तत्र चेह विवित्सा सयाज जञानं चेत पुरुषं परति उपपत्त्युपलब्धिभ्यां वर्णयिष्यामि तच छृणु ॥ 3 ॥
पौरुषं कारणं के चिद आहुः कर्मसु मानवाः दैवम एके परशंसन्ति सवभावं चापरे जनाः ॥ 4 ॥
पौरुषं कर्म दैवं च फलवृत्ति सवभावतः तरयम एतत पृथग भूतम अविवेकं तु के चन ॥ 5 ॥
एवम एतन न चाप्य एवम उभे चापि न चाप्य उभे कर्मस्थां विषमं बरूयुः सत्त्वस्थाः समदर्शिनः ॥ 6 ॥
तरेतायां दवापरे चैव कलिजाश च ससंशयाः तपस्विनः परशान्ताश च सत्त्वस्थाश च कृते युगे ॥ 7 ॥
अपृथग दर्शिनः सर्वे ऋक सामसु यजुःसुच कामद्वेषौ पृथग दृष्ट्वा तपः कृत उपासते ॥ 8 ॥
तपॊ धर्मेण संयुक्तस तपॊनित्यः सुसंशितः तेन सर्वान अवाप्नॊति कामान यान मनसेच्छति ॥ 9 ॥
तपसा तद अवाप्नॊति यद भूत्वा सृजते जगत तद भूतश च ततः सर्वॊ भूतानां भवति परभुः ॥ 10 ॥
तद उक्तं वेदवादेषु गहनं वेद दर्शिभिः वेदान्तेषु पुनर वयक्तं करमयॊगेन लक्ष्यते ॥ 11 ॥
आरम्भ यज्ञाः कषत्रस्य हविर यज्ञा विशः समृताः परिचारयज्ञाः शूद्राश च जपयज्ञा दविजातयः ॥ 12 ॥
परिनिष्ठित कार्यॊ हि सवाध्यायेन दविजॊ भवेत कुर्याद अन्यन न वा कुर्यान मैत्रॊ बराह्मण उच्यते ॥ 13 ॥
तरेतादौ सकला वेदा यज्ञा वर्णाश्रमास तथा संरॊधाद आयुषस तव एते वयस्यन्ते दवापरे युगे ॥ 14 ॥
दवापरे विप्लवं यान्ति वेदाः कलियुगे तथा दृश्यन्ते नापि दृश्यन्ते कलेर अन्ते पुनः पुनः ॥ 15 ॥
उत्सीदन्ति सवधर्माश च तत्राधर्मेण पीडिताः गवां भूमेश च ये चापाम ओषधीनां च ये रसाः ॥ 16 ॥
अधर्मान्तर्हिता वेदा वेद धर्मास तथाश्रमाः विक्रियन्ते सवधर्मस्था सथावराणि चराणि च ॥ 17 ॥
यथा सर्वाणि भूतानि वृष्टिर भौमानि वर्षति सृजते सर्वतॊ ऽङगानि तथा वेदा युगे युगे ॥ 18 ॥
विसृतं कालनानात्वम अनादि निधनं च यत कीर्तितं तत पुरस्तान मे यतः संयान्ति यान्ति च ॥ 19 ॥
धातेदं परभव सथानं भूतानां संयमॊ यमः सवभावेन परवर्तन्ते दवन्द्वसृष्टानि भूरिशः ॥ 20 ॥
सर्गः कालॊ धृतिर वेदाः कर्ता कार्यं करियाफलम एतत ते कथितं तात यन मां तवं परिपृच्छसि ॥ 21 ॥
शान्तिपर्व · Shanti Parva
अध्याय 230
Reach this point to mark the section finished.
Continue to अध्याय 231